Κλονίζει και το σύστημα το φυσικό αέριο

Κλονίζει και το σύστημα το φυσικό αέριο

ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΑΠΑΡΗ

Η ΣΟΛΟΜΩΝΤΕΙΑ λύση ή καλύτερα η «σολομωνιτζή» που αποφάσισε το Υπουργικό Συμβούλιο, για τον τρόπο έλευσης του φυσικού αερίου στην Κύπρο, σηματοδοτεί ίσως το δυνατότερο ταρακούνημα στο σύστημα, που επικρατεί στην Κυπριακή Δημοκρατία. Η παντοδυναμία των κομμάτων και των συντεχνιών κλονίζεται και ένας νέος παράγοντας, που καλείται ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια, εμφανίζεται στο προσκήνιο των επιλογών του δημοσίου. Το ακριβότερο έργο στην ιστορία της Δημοκρατίας, φανέρωσε το μέγεθος των συμφερόντων που συγκρούονται, αλλά και την αδυναμία των άμεσα εμπλεκομένων, δηλαδή των εργαζομένων, να παρέμβουν σε επιλογές και αποφάσεις.

ΟΙ ΜΕΓΑΛΟΙ ηττημένοι της υπόθεσης είναι οι συντεχνίες, οι οποίες φαίνεται ότι απέτυχαν να προωθήσουν την κύρια θέση τους, να μην διεξαχθούν μελέτες για πλωτή μονάδα και να αναδειχθεί ως αναδυόμενη η αγορά, δηλαδή για τα επόμενα δέκα χρόνια, να έχει η ΑΗΚ το αποκλειστικό δικαίωμα να χρησιμοποιεί το φυσικό αέριο για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Αν καταφέρουν οι ιδιώτες και φέρουν φυσικό αέριο στην Κύπρο, μέσω πλωτής μονάδας, θα αποτελεί παραλογισμό, σε πέντε χρόνια, να διαλυθεί η πλατφόρμα και να ανεγερθεί ένα νέο πανάκριβο εργοστάσιο στην πανάκριβη ξηρά. Είναι αυτονόητο ότι μια νέα εύκολη πλέον, απόφαση του Υπουργικού, θα ανατρέψει την απόφαση που έλαβε πρόσφατα. Και σίγουρα στις συμφωνίες που θα γίνουν με τους ιδιώτες, θα υπάρχουν πάντα νομικά παράθυρα, για να συνεχίσουν να εργάζονται.

Η ΥΠΟΘΕΣΗ φυσικό αέριο ανέδειξε και την αδυναμία της Διοίκησης και των Συντεχνιών, της ΑΗΚ, να καταστούν κομμάτι, αυτού του εγχειρήματος, κάτι που πέτυχαν οι συνάδελφοι τους στην Ελλάδα και σε άλλες χώρες, σε πολλές υπηρεσίες κοινής ωφελείας. Ζητούσαν οι συντεχνιακοί, τα πάντα και τελικά φαίνεται ότι θα μείνουν με τα δύο χείλη καμένα. Θα μπορούσε δηλαδή η ΑΗΚ και οι εργαζόμενοι να καταστούν μέτοχοι σε μια νέα εταιρία, η οποία θα έφερνε το φυσικό αέριο στην Κύπρο. Εξάλλου το φυσικό αέριο, δεν θα χρησιμοποιείται μόνο για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά και για μια σειρά άλλους σκοπούς. Με τον τρόπο αυτό θα ξεπερνούσαν και το αίτημα της αναδυόμενης αγοράς, που δεν ακούγεται καλά ή καλύτερα ακούγεται ύποπτα.

ΠΙΣΩ όμως από όλα αυτά, έρχεται στο προσκήνιο, το μεγάλο ερώτημα, πού ξεκινούν και πού τελειώνουν τα συμφέροντα των καταναλωτών και πού των εργαζομένων. Οι ιδιώτες είναι άραγε οι κακοί και το δημόσιο είναι το καλό ή τα πράγματα είναι αντίστροφα. Συμφέρει στον τόπο στρατηγικής σημασίας οργανισμοί, όπως της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, να βρίσκονται στα χέρια ιδιωτών ή του δημοσίου. Υπάρχει βεβαίως και ο τρίτος δρόμος της συνεργασίας των δύο, αλλά και εδώ οι διαχωριστικές γραμμές είναι δύσκολες. Αν ακολουθήσει κάποιος τις θέσεις του Υπουργού Εμπορίου, θα διαπιστώσει εύκολα, ότι συμφέρει η πλωτή μονάδα, αφού θα επιφέρει εξοικονομήσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων λιρών, σε πρώτη τουλάχιστον φάση και η επιχειρηματική έγνοια θα παραμείνει στους ιδιώτες. Αν πάλι κάποιος ακολουθήσει τις θέσεις των συντεχνιών θα διαπιστώσει ότι στην ουσία, φεύγει από τα χέρια της ΑΗΚ, σε πρώτη τουλάχιστον φάση, ο έλεγχος των πηγών ενέργειας, για παραγωγή ηλεκτρισμού.

ΠΕΡΑΝ από όλα αυτά θα πρέπει να λάβει κανείς υπόψη το ρίσκο της όποιας επιλογής. Πλωτή μονάδα δεν υπάρχει πουθενά στον κόσμο και ίσως η Κύπρος καταστεί πειραματόζωο. Από την άλλη όμως, η τεχνολογία καλπάζει και ίσως το πείραμα καταστεί δώρο εξ ουρανού, για τον τόπο. Υπάρχει βεβαίως και ο τομέας των περιβαλλοντικών επιπτώσεων, ο οποίος δεν φαίνεται να απασχολεί ιδιαιτέρως, ούτε τους κυβερνώντες, ούτε και τους συντεχνιακούς. Ότι και να πει κανείς τώρα, η απόφαση λήφθηκε και το μόνο που μένει να διαφανεί, είναι πόσο σοφή ή πόσο πονηρή ήταν η απόφαση. Αν θα έχουμε το νέο μεγαλύτερο σκάνδαλο στην ιστορία ή αν θα έχουμε μια σωτήρια λύση, στο καυτό πρόβλημα της ενέργειας.