Ο άγιος Μάμας εν εταίρα μορφή στην Γαλλία

Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΜΟΡΦΟΥ ΝΕΟΦΥΤΟΣ ΣΤΟΝ «Π»

Ο άγιος Μάμας εν εταίρα μορφή στην Γαλλία

Συνέντευξη στον Παναγιώτη Καπαρή

Δεν είναι μόνο Μορφίτης ο Άγιος Μάμας. Είναι ένας παγκόσμιος άγιος, ιδιαίτερα αγαπητός, στους Ορθόδοξους, τους ρωμαιοκαθολικούς, τους άλλους χριστιανούς, ακόμη και σε μουσουλμάνους. Εξάλλου ναοί μοναστήρια του Αγίου είναι διασκορπισμένα στην Κύπρο, την Τουρκία, την Γαλλία, την Γερμανία, το Λίβανο, την Κένυα και σε όλο τον κόσμο. Στην Κύπρο υπάρχουν 60 εκκλησίες του Αγίου, στη Γαλλία 40 εκκλησίες, ενώ εκατοντάδες είναι τα Μοναστήρια και οι Εκκλησίες του Αγίου σε όλον τον κόσμο. Στην Κύπρο θεραπεύει τα αυτιά, στην Γαλλία τα έντερα, ενώ σε άλλες χώρες είναι ο προστάτης των ποιμένων. Η λάρνακα που τοποθετήθηκαν τα λείψανα του Αγίου βρίσκεται στην κατεχόμενη Μόρφου, αλλά η Αγία Κάρα του Αγίου Μάμα φυλάττεται στον καθεδρικό ναό της πόλης Λάνγκρ (Langres) της Γαλλίας.

Αφορμή για την συνέντευξη με τον Μητροπολίτη Μόρφου Νεόφυτο ή καλύτερα για το νοερό ταξίδι στην ιστορία και στους χώρους που τιμάται ο μυροβλήτης, θαυματουργός Άγιος, ήταν η επίσκεψη του Μητροπολίτη Μόρφου και του Επισκόπου Κύκκου Νικηφόρου στην πόλη Λάνγκρ της Γαλλίας, αμέσως μετά τη διευρυμένη σύνοδο στο Σαμπεζύ της Γενεύης, για την παύση του Αρχιεπισκόπου πρώην Κύπρου Χρυσοστόμου. Η απόσταση της πόλης Λάργκ από τη Γενεύη είναι μόλις 3,5 ώρες με το αυτοκίνητο. Ο Μητροπολίτης Νεόφυτος ανέφερε ότι «λόγω του γεγονότος ότι η Σύνοδος περατώθηκε νωρίτερα, είχαμε στη διάθεση μας δύο μέρες. Έτσι αποφασίσαμε να τις αξιοποιήσουμε την επίσκεψη προς ωφέλεια ψυχής».

Η πόλη Λάνγκρ

Η πόλη Λάργκ είναι μια μικρή μεσαιωνική πόλη με πολλά παλιά κτίρια, η οποία όμως βρίσκεται σε παρακμή. Είναι η πόλη του φιλόσοφου και εγκυκλοπεδιστή του γαλλικού διαφωτισμού Ντενί Ντιντερό.  Ο Μόρφου Νεόφυτος σημειώνει ότι «αυτό που καθορίζει την πόλη είναι ο καθεδρικός ναός του Σοσές Μαμές, όπως τον αποκαλούν οι ντόπιοι, ο οποίος καθορίζει την πόλη αρχιτεκτονικά αλλά και πνευματικά. Ο άγιος Μάμας, δίδει τον θρησκευτικό παλμό της πόλης Λάνγκρ».

Ο Πανιερώτατος δεν κρύβει τη συγκίνηση του και αναφέρει ότι «είναι συγκλονιστικό να βλέπεις τον άγιο που θεωρείς αποκλειστικά δικό σου, να τιμάται και στην Γαλλία και μάλιστα από τον 5^ο αιώνα στην συγκεκριμένη πόλη.»

Ο καθεδρικός ναός όπου φυλάγεται η Αγία Κάρα, είναι γοτθικού ρυθμού, με τμήματα ρωμανικού ρυθμού και χρονολογείται από τον 12^ο αιώνα.  Ο καθεδρικός ναός είναι ένα πανύψηλο κτίριο,  δύο φορές πιο ψηλό από το ναό της Φανερωμένης στη Λευκωσία και τρεις φορές σε μήκος. Διαθέτει δύο τεράστια καμπαναριά τα οποία είναι νεότερα. Δεν υπάρχουν τοιχογραφίες αλλά υπάρχουν επτά Ιερά Βήματα, ένα μεγάλο στο κέντρο του ναού και τα υπόλοιπα, σαν μικρά παρεκκλήσια σε διάφορα τμήματα του ναού.

Ο Μόρφου Νεόφυτος δεν παραλείπει να αναφέρει ότι «βρεθήκαμε σε αμηχανία όταν μπήκαμε σε αυτό τον τεράστιο ναό. Σε μια γωνιά είδα μερικούς ηλικιωμένους να μπαίνουν σε ένα μικρό μέρος που σώθηκε ο παλαιότερος ναός. Υπάρχει άγαλμα της Παναγίας και άναβαν κεριά. Είναι πολύ διαφορετική η πνευματικότητα που αναδύεται από αυτούς τους ναούς».

Το παρεκκλήσι

Το κεντρικό ιερό βήμα έχει μέγεθος, όσο και ο Ναός του Αγίου Μάμα στην Μόρφου. Στο παρεκκλήσι αυτό υπάρχει ένα τεράστιο άγαλμα του Αγίου, ο οποίος έχει το ένα χέρι ψηλά ενώ στα πόδια του υπάρχει ένα λιοντάρι. Ο Μόρφου Νεόφυτος αναφέρει ότι «υπάρχουν και πολλά άλλα μικρά αγάλματα, στα οποία ο άγιος κρατά τα έντερα του, εικόνα η οποία παραπέμπει στο μαρτύριο του, στην Καισαρεία της Καππαδοκίας». Ο άγιος σύμφωνα με το συναξάρι του, τρυπήθηκε με μια τρίαινα.

Στο παρεκκλήσι υπάρχουν και λάβαρα, στα οποία εικονίζεται ο άγιος όρθιος. Υπάρχει μια μεγάλη τοιχογραφία στην οποία περιγράφεται ο τρόπος με τον οποίο μεταφέρθηκαν τα Ιερά Λείψανα από την Κωνσταντινούπολη στην γαλλική πόλη.

Στο παρεκκλήσι αυτό, ανέφερε ο Μητροπολίτης «αισθάνεσαι ότι υπάρχει λατρεία, ότι υπάρχει επικοινωνία. Σε άλλα μέρη του ναού υπάρχει μια ψύχρα.»

Η συνάντηση

Η επίσκεψη στην πόλη Λάνγκρ, έγινε με την μεσολάβηση του Οικουμενικού Πατριαρχείου και έτσι ο ιερέας του καθεδρικού ναού, περίμενε την αντιπροσωπεία από την Κύπρο. Ο Μητροπολίτης Μόρφου ανέφερε «ο καλός ιερέας, μας υποδέχθηκε και μας οδήγησε στο θησαυροφυλάκιο – ένα μικρό δωμάτιο -  όπου φυλάσσεται η Κάρα του Αγίου. Στο χώρο υπάρχει ένας βωμός όπου εναποθέτουν την Αγία Κάρα στις 17 Αυγούστου, μέρα κατά την οποία γιορτάζει ο άγιος στην Γαλλία. Η Αγία Κάρα βρίσκεται μέσα σε επιχρυσωμένη προτομή.»

Ο Πανιερώτατος ανέφερε ότι του έκανε ιδιαίτερη εντύπωση η στάση του Ιερέα του πατρός Πολ Σουμιέρ. «Μας είπε, κάντε ότι θέλετε αφού είναι δικός σας άγιος».

Η αποστολή έψαλλε την παράκληση του Αγίου Μάμα. «Συγκινήθηκα πάρα πολύ αφού συνάντησα την Κάρα του Αγίου στην ξενιτιά. Είναι σαν να συναντάς ένα δικό σου άνθρωπο στην ξενιτιά». Η παράκληση όπως ήταν φυσικό επικεντρώθηκε στην Κύπρο και την Εκκλησία της. «Ο άγιος Μάμας ήταν μια αναψυχή, μια ένεση ελπίδας, μετά τη σύνοδο στο Σιαμπεζύ και την παύση του Αρχιεπισκόπου πρώην Κύπρου Χρυσοστόμου».

Μετά το πέρας της δέησης άνοιξαν το πάνω μέρος της προτομής, όπου βρίσκεται το κρανίο του Αγίου. «Η συγκίνηση κορυφώθηκε αφού η αγία Κάρα είναι καλυμμένη με ένα αστερίσκο, ο οποίος γράφει σε μεγαλογράμματη γραφή στα ελληνικά Άγιος Μάμας. Ο καθένας από την ομάδα πήρε το κομποσχοίνι του ή κάτι άλλο που κουβαλούσε και σταύρωσε την Αγία Κάρα, για να πάρει λίγη χάρη από τον Άγιο.»

Ο Πανιερώτατος και η συνοδεία του, είχαν την τύχη να ζήσουν και την διαχριστιανική απήχηση του αγίου. «Εκεί βρέθηκε και ένα ζευγάρι γάλλων οι οποίοι μου έδωσαν τις βέρες του για να τις σταυρώσω πάνω στην Κάρα, γιατί είχαν πρόβλημα να τεκνοποιήσουν. Διαπιστώνεις πόσο κοινοί είναι οι τρόποι, σε όλους τους ανθρώπους, για να επικοινωνεί το κτιστό με το άκτιστο.»

Στο χώρο το παρεκκλησίου υπάρχουν λείψανα άλλων τριών Καππαδόκων αγίων. Των αγίων Ελέσιπου, Ελεύσιπου και Πεύσιπου.

@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@

@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@

Οι περιπέτειες των Λειψάνων του μυροβλύτη Αγίου Μάμα

Ο άγιος Μάμας κατάγεται από τη Γάγκρα της Μικράς Ασίας. Οι γονείς, του Θεόδοτος και Ρουφίνα συνελήφθηκαν από τους Ρωμαίους και μεταφέρθηκαν στις φυλακές της Καισαρείας της Καππαδοκίας, όπου και απέθαναν. Η Εκκλησία, τους τιμά ως μάρτυρες και η μνήμη τους γιορτάζεται τον Αύγουστο.

Ο Μητροπολίτης Μόρφου, επισκέφθηκε την Καππαδοκία, στο πλαίσιο και πάλι επίσκεψης στον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, για το θέμα της κένωσης του Αρχιεπισκοπικού θρόνου. Ο Μόρφου Νεόφυτος, σημείωσε ότι «στην Καισάρια της Καππαδοκία κανένας κληρικός δεν πάει με τα ράσα γιατί υπάρχει πολύς φανατισμός, τον οποίο αισθάνεσαι. Βάλαμε το σταυρό μας και πήγαμε με τα ράσα μας.» Η Καππαδοκία είναι ένα οροπέδιο πάνω στον οποίο αναδύεται ένα τεράστιο βουνού ο Αργαίος ο οποίος έχει ύψος τέσσερις χιλιάδες μέτρα.

Ο Μητροπολίτης Νεόφυτος, αναφέρει ότι «στο βουνό αυτό εξορίστηκε ο άγιος, όταν ήταν 15 χρονών από τους Ρωμαίους. Εκεί ζούσε με τα ελάφια και τα λιοντάρια. Στο Καισαρεία βρισκόταν η αρχαία Εκκλησία του Αγίου Μάμα, η οποία εσώζετο μέχρι τις αρχές του 20 αιώνα. Την Εκκλησία έκτισε ο Μέγας Βασίλειος και αποτελούσε ένα κομμάτι της γνωστή βασιλειάδας, η οποία ήταν ένα συγκρότημα προσκυνημάτων».

Μικρά Ασία - Κύπρος

Ο Πανιερώτατος στην Καππαδοκία είδε με τα μάτια του, τη σχέση Μικράς Ασίας και Κύπρου, την οποία διάβαζε και γνώριζε από τα φοιτητικά του χρόνια.

«Κάτω χαμηλά στην βασιλειάδα ήταν η εκκλησία του Αγίου Μάμα, πάνω στον λόφο ήταν η εκκλησία του αγίου Μάρτυρος Ευψυχίου. Σύμπτωση έχουμε άγιο Ευψύχιο στον Πωμό. Στο κέντρο ήταν η Εκκλησία της Μάρτυρος Ιουλίττας και Γορδίου. Εκκλησία του Αγιου Γορδίου υπάρχει στο Αγριδάκι της Κερύνειας. Στην Λετύμπου της Πάφου υπάρχει ναός της Αγίας Ιουλίττας. Αυτό δείχνει ότι πρόσφυγες Καππαδόκες μετά την μάχη του Ματσικέρκ (1071) ήρθαν στην βόρεια Κύπρο. Όλους αυτούς τους συσχετισμούς Κύπρου Καππαδοκίας τους διαπιστώνεις όταν πας επί τόπου».

Ο Μητροπολίτης Μόρφου δεν κρύβει και την ανησυχία του, μήπως και ακολουθήσει και η Κύπρος την πορεία της Μικράς Ασίας. «Στο κέντρο της Καισάρειας υπάρχει ο ναός του Αγίου Βασιλείου, η οποία τώρα είναι λέσχη αξιωματικών. Είναι μια ορατή απειλή η βόρεια Κύπρος να γίνει μια δεύτερη Μικρά Ασία».

Ο Πανιερώτατος ανέφερε ότι «σε όλες τις Εκκλησίες της περιοχής βλέπεις τοιχογραφίες, του Αγίου Γεωργίου, του Αγίου Θεοδώρου και του Αγίου Μάμα. Ήταν οι αγαπημένοι μεγαλομάρτυρες της περιοχής».

Στα εγκαίνια της Εκκλησίας του Αγίου Μάμα, ο Μέγας Βασίλειος εκφώνησε λόγο ο οποίος σώζεται στα έργα του Αγίου. Ο Μέγας Βασίλειος καλούσε τους Επισκόπους και Χωρεπισκόπους να μην τεμπελιάζουν και να έρχονται στη γιορτή του Αγίου, ώστε να παρακινείται ο κόσμος να έρχεται και να προσφέρει δώρα, τα οποία και μεταπωλούσε και έκτιζε νοσοκομεία και πτωχοκομεία. «Έκανε μια καλή εκμετάλλευση της ευσέβειας για φιλανθρωπία, μαζί βεβαίως με τα θαύματα που επιτελούσε ο άγιος. Οι πλούσιοι έκαναν πλούσια δώρα και οι φτωχοί απολάμβαναν τη βοήθεια».

Ο άγιος ζωγραφίζεται πάνω στο λιοντάρι και αυτό είναι παράδοση την οποία μετέφεραν οι Μικρασιάτες στην Κύπρο, μεταφέροντας σχετική εικόνα. «Την παράδοση αυτή διατήρησαν ως συντηρητικοί οι κύπριοι, ενώ την απώλεσαν οι Ελλαδίτες.»

Οι επιδρομές

Η Κάρα του αγίου Μάμα βρισκόταν στο ναό που έκτισε ο Μέγας Βασίλειος μέχρι την ώρα που ξεκίνησαν οι επιδρομές των Αράβων, των Τουρκομάνων, των Σελτσούκων και των Μαμελούκων Τούρκων, από 7^ο έως 11^ο αιώνα. Τότε άρχισε η μεγάλη προσφυγοποίηση γιατί έπαυσε να φυλάγεται η περιοχή από τον Βυζαντινό στρατό. Πολλοί έφθασαν και στην Κύπρο και έτσι γέμισε το νησί μοναστήρια.

Ο Μόρφου Νεόφυτος σημειώνει ότι «την περίοδο εκείνη μετέφεραν την Κάρα από την Καππαδοκία στην Κωνσταντινούπολη, κατά την συνήθεια που υπήρχε τότε. Εκεί κτίστηκαν τρία μοναστήρια στην χάρη του Αγίου και επιπλέον μια άλλη Εκκλησία και ένα παλάτι. Τον 10^ο αιώνα περιγράφεται ως ο δημοφιλέστερο άγιο της Κωνσταντινούπολης.»

Η μεταφορά στη Γαλλία

Το 1204 έγινε η πρώτη άλωση της Πόλης από τους Φράγκους. Τότε ένας αξιωματούχος από την πόλη Λάνγκρ της Γαλλίας ο Βουαλά Ντεταπιέρ, μετέφερε ή καλύτερα έκλεψε την Αγία Κάρα. Τον 9^ο αιώνα μεταφέρθηκε ένα μικρό τεμάχιο του Αγίου στην πόλη Λάνγκρ. Ο Ντεταπιέρ για να διαπιστώσει την γνησιότητα του Αγίου Λειψάνου, έφερε τους μοναχούς της Μονής του Αγίου Μάμα και τους έβαλε μπροστά τους, πολλά λείψανα αγίων, ανάμεσα ους και η κάρα του Αγίου Μάμα. Τους κάλεσε να υποδείξουν την κάρα του Αγίου. Μόλις την είδαν, την αναγνώρισαν, γονάτισαν και άρχισαν το κλάμα οι αιχμάλωτοι μοναχοί. Το λείψανο μεταφέρθηκε στην Λάνγκρ με ένα πιστοποιητικό όπου περιγραφόταν η όλη ιστορία, ώστε να επιβεβαιώνεται η γνησιότητα του. Η μεταφορά κράτησε τέσσερα χρόνια ενώ η μεταφορά ήταν περιπετειώδης. Όταν έφθασε η Αγία Κάρα στην Λάνγκρ κτίστηκε ο καθεδρικός ναός του Αγίου. Τα υπόλοιπα λείψανα του Αγίου διασκορπίστηκαν στις γειτονικές χώρες. Ένα τμήμα πήγε στα Ιεροσόλυμα και ένα άλλο έφθασε στην Κύπρο.

Στην Κύπρο

Ο Μητροπολίτης Μόρφου Νεόφυτος ανέφερε ότι «εμείς έχουμε την παράδοση ότι ήρθαν τα λείψανα μέσα στην μαρμάρινη λάρνακα του Αγίου που βρίσκεται τώρα στην κατεχόμενη Μόρφου. Ανάλογη μαρμάρινη λάρνακα δεν υπάρχει στην Κύπρο, αφού το νησί δεν διαθέτει μάρμαρο. Η λάρνακα του Αγίου είναι σπασμένη, στο πίσω μέρος και επισκευασμένη με μεγάλη μαεστρία. Η παράδοση λέει ότι ρίχθηκε στην θάλασσα η λάρνακα του Αγίου και βρέθηκε θαυματουργικώς στην Κύπρο».

Στα χρόνια της φραγκοκρατίας, όταν ήρθαν Φράγκοι από την περιοχή της Λάνγκρ, βρήκαν με έκπληξη τιμή μεγάλη στον αγαπημένο τους άγιο. Τότε ενίσχυσαν το προσκύνημα στην Μόρφου και πιθανόν τότε να έσπασαν την λάρνακα και να πήραν μέρος των λειψάνων του αγίου και να τα μετέφεραν στην Γαλλία.

Πολλά στοιχεία για τις περιπέτειες των λειψάνων του Αγίου, υπάρχουν στο βιβλίο της Αννας Μαραβά Χατζηνικολάου το οποίο εξέδωσε το κέντρο μικρασιατικών σπουδών. Στο βιβλίο σημειώνεται ότι «κανένας τόπος δεν είναι τόσο πλούσιος σε αγίους και αγιολογικά κείμενα και πουθενά δεν βλάστησαν τόσο πυκνά οι θρύλοι για ιερά όσο στην Κύπρο. Στην Κύπρο στάθμευαν οι προσκυνητές του αγίου Τάφου ξεκινώντας από την Αγία Ελένη.Αυτό έφερε την λατρεία του Αγίου στην Κύπρο όπως και τόσων άλλων αγίων».

@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@

@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@

Η οικουμενικότητα μέσω του Αγίου Μάμα

Η παρουσία της Κάρας του Αγίου Μάμα στην Γαλλία ανοίγει ένα μεγάλο κεφάλαιο για ανάπτυξη των σχέσεων μεταξύ Κύπρου και Γαλλίας, ιδιαιτέρως σήμερα που το νησί βρίσκεται ενταγμένο στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο ιστορικός Άριστος Κάτσης εισηγήθηκε να δημιουργηθεί μια αμφικτιονία πόλεων και κοινοτήτων με κοινό δεσμό την τιμή του Αγίου Μάμα. Ναοί και μοναστήρια του Αγίου υπάρχουν σε διάφορες πόλεις μεταξύ των οποίων στην Λάνγκρ, στην Αβινιόν, στην Στουτγάρδη, στο Μιλάνο, τη Ρώμη, τη Βενετία, τη Θεσσαλονίκη, την Κρήτη, την Καισαρεία, στην Κωνσταντινούπολη, στη Γεωργία, στο Λίβανο, στην Αφρική και σε άλλες χώρες.

Ο Μητροπολίτης Μόρφου Νεόφυτος, στηρίζει αυτή την ιδέα και σημειώνει ότι «αν υπάρξει ένας συντονισμός μπορεί να αναδειχθεί ο πανευρωπαϊκός, ο παγκόσμιος και ο πανχριστιανικός εορτασμός του Αγίου, ο οποίος θα γίνει αφορμή για μια καλύτερη επικοινωνία μεταξύ των ανθρώπων. Εξάλλου οι άγιοι μετακινούνται μαζί με τους λαούς στις σημαντικούς σταθμούς της ιστορίας τους. Δημιουργείται με τον τρόπο αυτό ευσέβεια που σημαίνει ποιότητα εσωτερικού βίου και τέχνη».

Καλή ανακάλυψη

Ο Μόρφου Νεόφυτος προχωρεί ακόμη ένα βήμα και αναφέρει ότι πρέπει «να γίνει ιστορική έρευνα, να ενημερωθεί ο λαός ότι ο άγιος δεν είναι Μορφίτης, δεν είναι Λεμεσιανός. Είναι ένας παγκόσμιος άγιος. Να φύγουμε από τον τοπικισμό μας και να μάθουμε πως εκφράζεται η αγιότητα κατά τόπους. Η ορθοδοξία δεν είναι επαρχιώτικη υπόθεση αλλά παγκοσμιοποίηση με ποιότητα ψυχής. Το κριτήριο δεν είναι το χρήμα αλλά η οικουμενικότητα του αγιασμού».

Σημειώνει ακόμη ότι «είναι πολύ ευχάριστο να ανακαλύπτεις τα βήματα του αγίου σε όλο τον κόσμο. Οι Γάλλοι έχουν το άγιο Μάμα για τα έντερα, οι Μορφίτες για τα αυτιά, οι βοσκοί για τα πρόβατα τους και κάθε λαός ανάλογα με τα προβλήματα του. Οι άγιοι είναι ταπεινοί και κατά που τους ζητούν, πράττουν.»

Πολιτισμός

Η τιμή στον Αγιο Μάμα φανερώνει και την κοινή ευρωπαϊκή κουλτούρα. Ο Πανιέρωτατος τονίζει ότι «οι πόλεμοι και οι άγιοι δημιούργησαν πολιτισμό. Οι άγιοι μετακινούνταν με τους ανθρώπους. Με αφορμή τους πολέμους δημιουργούνται όλες αυτές οι εστίες της ευσέβειας. Με η σύγχρονη τεχνολογία πρέπει να προβληθούν. Ο λαός παλαβωμένος από την καταναλωτική μανία και όταν θα γιορτάσουν ένα άγιο, νομίζουν ότι η γιορτή αφορά μόνο το χωριό τους. Η αγιότητα αφορά όλο τον κόσμο. Είμαστε ένα κομμάτι μιας παγκόσμιας αγιότητας και ευσέβειας. Το έθιμο σε οδηγεί σε επαρχιωτισμό, αλλά όταν ανακαλύπτεις το παγκόσμιο ήθος των αγίων πλαταίνεις και γίνεσαι παγκόσμιος άνθρωπος και αποκτάς ανοχή».

Ο άγιος Μάμας είναι και για τους μωαμεθανούς, αναφέρει ο Μόρφου Νεόφυτος. «Σε ένα χωριό της Καππαδοκίας υπάρχει ένας τάφος του Αγίου Μάμα. Η ενέργεια του Αγίου είναι τόσο δυνατή που ανταποκρίνεται και στους ορθόδοξους και στους καθολικούς και στους μωαμεθανούς και σε όλους όσοι επικαλούνται τον άγιο».

@@@@@@@@@@@@@@@@@

Στον Άγιο Μάμα της Μόρφου

Και φέτος θα τελεστεί πανηγυρικός Εσπερινός και Θεία Λειτουργία για την γιορτή του Αγίου Μάμα, του πολιούχου της Μόρφου. Ο εσπερινός θα αρχίσει στις 18:30 της Παρασκευής και η Θεία Λειτουργία στις 7:30 του Σαββάτου. Των πανηγυρικών εορτασμών θα προστεί ο Μητροπολίτης Μόρφου Νεόφυτος συμπαραστατούμενος από κληρικούς της Μητρόπολης. Το οδόφραγμα της Ζώδιας είναι ανοικτό και η διαδρομή για την Μόρφου, είναι πιο εύκολη. Ο Αγίας Μάμας μας περιμένει, η Μόρφου μας περιμένει.