.
“Καλημέρα και φώτα και την πουλουστρί(ε)να πρώτα…” και φως και δώρα πήγαιναν μαζί, κάπου, κάποτε, για κάποιους μικρούς. ’λλες εποχές, άλλοι καιροί, αλλά ο άνθρωπος πάντα ο ίδιος, χαίρεται τόσο με τα δώρα όσο, κυριότερα, με την επικοινωνία, με το φως που εκπέμπεται τόσο από τον Πανάγαθο όσο και από τα πλάσματά του. Όλοι ήταν και είναι κερδισμένοι.
* Οι μικροί με τα δώρα αλλά και οι μεγαλύτεροι με τη χαρά της αγνής και αληθινής κοινωνίας και κοινωνικότητας, που μόνο τα παιδιά και οι άγιοι ξέρουν να δίνουν και να εκδηλώνουν.
* Επομένη των Χριστουγέννων, γιορτή της Παναγίας και ύστερα από παρακίνηση ενός πολύ καλού φίλου, ξεκινήσαμε πρωί πρωί για το μοναστηράκι του Αγίου Γεωργίου του Μαυροβουνιώτη, στη Λάρνακα.
* Με βαριεστημάρα και με το μυαλό στα “βάρβαρα” πρωινά ξυπνήματα για τη δουλειά, ξεκινήσαμε μέσα στο κρύο και την παγωνιά, με τη θέρμανση του αυτοκινήτου να αποτελεί τη μόνη παρηγοριά.
* Έλα όμως που όλα είναι αλλιώς και ο κόσμος διαφορετικός, “όμορφος, αγγελικά πλασμένος”. Λίγο πριν τη Λάρνακα ξεπρόβαλλε πίσω από τα σύννεφα, ο κόκκινος δίσκος του ήλιου, σχηματίζοντας περίεργες ανταύγιες, ενώ καθρεπτιζόταν στο χάος της θάλασσας.
* Η εμπειρία μοναδική και η μαύρη ψυχή φωτίστηκε κυριολεκτικά από την ανατολή του ήλιου. Μαγεία, θα έλεγε κάποιος, θεϊκό χέρι ένας άλλος…
* Μικρά και ταπεινά, καθημερινά, αλλά εν πολλοίς άγνωστα και ίσως πρωτόγνωρα, στη δίνη του “υπολογιστή” που καθημερινώς, στεκόμαστε ή καλύτερα καθόμαστε “ευλαβικά” με τις ώρες μπροστά του.
* Την ίδια μαγεία και το ίδιο μυστήριο ζουν και όσοι έχουν την τύχη ή την προνοητικότητα να θαυμάσουν με φόντο ή με προοπτική τον Παρθενώνα και την Ακρόπολη στην Αθήνα. ? Το τελειότερο ανθρώπινο δημιούργημα το χαρακτήρισαν πολλοί, αλλά χωρίς το φως είναι ένα τίποτα, ένα μηδέν. Έφτιαξαν και οι πολυμήχανοι Γερμανοί ένα πιστό αντίγραφο στη “μουντή” χώρα τους, αλλά το αποτέλεσμα, όπως και οι ίδιοι ομολογούν, “μηδέν”.
* Πολύ έξυπνα δύο μεγάλοι της πολιτικής ζωής, ο Ελευθέριος Βενιζέλος και ο Γεώργιος Παπανδρέου, χαρακτήριζαν το φως ως τη “Σφραγίδα της δωρεάς”.
* Το φως που το κατέστησαν πολιτικό σύνθημα, ίσων ευκαιριών για όλους. Το φως είναι εκείνο που κρατάει ζωντανή, σε συγκεκριμένες και δημιουργικές μορφές, την ενότητα της ελληνορθόδοξης παράδοσης, και ο μεγάλος Κρητικός Νίκος Καζαντζάκης αρχίζει και τελειώνει την Οδύσσειά του, αυτό το πελώριο ποίημα, με το “Ήλιε, μεγάλε ανατολίτη μου, χρυσό σκουφί του νού μου” και τειλιώνει με το “Ήλιε, μεγάλε ανατολίτη μου, τα μάτια σου βουρκώσαν”. ? “Μία Ελλάδα φως” τραγουδά και η δική μας Κωνσταντίνα, η οποία αποτυπώνει σε στοίχους το μεγαλείο του ελληνικού φωτός. ? Τυχαίο δεν είναι και το γεγονός ότι η φιλοσοφία, γεννήθηκε στην Ελλάδα κάτω από το ελληνικό φως και στο λεξικό φιλοσοφικών όρων βρίσκουμε πληροφορίες για το φως.
* “Οι διδασκαλίες για την εξωγήινη πρωταρχική πηγή του φωτός και για τη σημασία του για τον άνθρωπο. ? Κατά τον Αυγουστίνο και τον Μποναβεντούρα η τέλεια πνευματική γνώση των αιώνιων και αναλοίωτων αληθειών είναι δυνατή με τον ιδιαίτερο φωτισμό από ένα θείο πνευματικό φως”.
* Αλλά ας μην ξεχνούμε ότι και τον Ηράκλειτο, “σκοτεινό φιλόσοφο” όπως τον χαρακτήρισαν οι “δυτικοί”, ο οποίος μιλά για φως και μάλιστα για το “πυρ αείζωον” του Ηράκλειτου. ? Και πάλι επιστρέφουμε στη Χριστιανική μας πίστη, η οποία στόχο έχει να βιώσει ο άνθρωπος, όχι να συναισθανθεί αυτό το υπέρλογο Φως.
* Ο Μέγας Βασίλειος, τον οποίο τόσο πολύ παρεξηγήσαμε και παραποιήσαμε, καταντώντας ΤΟΝ “Σάντα Κλάους” γράφει στον Περί Ευχαριστίας λόγο του ότι “Η προσευχή των ασκητών, που ανοίγει την πόρτα της θέας του Θεού και επομένως της θεογνωσίας, είναι “νοερά” και όχι “συναισθηματική”.
* Κατ’ εξοχήν εμπειρική πράξη γνώσης του Θεού αποτελεί η Θεία Λειτουργία και η κοινωνία των Αχράντων Μυστηρίων και οι πιστοί αναφωνούν ομαδικώς, - κατά την παράδοσιν - στο τέλος του μυστηρίου ότι “Είδομεν το Φως το Αληθινόν”. Είδομεν με την αρχαιοελληνική έννοια που σημαίνει γνωρίζω εμπειρικά και απλώς την αίσθηση του ματιού που περιγράφεται με το ρήμα “ορώ”.
* Με την αποφατική Θεολογία, οι πεφωτισμένοι Πατέρες, ανατρέπουν τα πάντα περί Θεού και κλίνοντας το γόνυ στο υπέρλογο Είναι, παρομοιάζουν το Θεό με το Φως.
* Οι μικροί με τα δώρα αλλά και οι μεγαλύτεροι με τη χαρά της αγνής και αληθινής κοινωνίας και κοινωνικότητας, που μόνο τα παιδιά και οι άγιοι ξέρουν να δίνουν και να εκδηλώνουν.
* Επομένη των Χριστουγέννων, γιορτή της Παναγίας και ύστερα από παρακίνηση ενός πολύ καλού φίλου, ξεκινήσαμε πρωί πρωί για το μοναστηράκι του Αγίου Γεωργίου του Μαυροβουνιώτη, στη Λάρνακα.
* Με βαριεστημάρα και με το μυαλό στα “βάρβαρα” πρωινά ξυπνήματα για τη δουλειά, ξεκινήσαμε μέσα στο κρύο και την παγωνιά, με τη θέρμανση του αυτοκινήτου να αποτελεί τη μόνη παρηγοριά.
* Έλα όμως που όλα είναι αλλιώς και ο κόσμος διαφορετικός, “όμορφος, αγγελικά πλασμένος”. Λίγο πριν τη Λάρνακα ξεπρόβαλλε πίσω από τα σύννεφα, ο κόκκινος δίσκος του ήλιου, σχηματίζοντας περίεργες ανταύγιες, ενώ καθρεπτιζόταν στο χάος της θάλασσας.
* Η εμπειρία μοναδική και η μαύρη ψυχή φωτίστηκε κυριολεκτικά από την ανατολή του ήλιου. Μαγεία, θα έλεγε κάποιος, θεϊκό χέρι ένας άλλος…
* Μικρά και ταπεινά, καθημερινά, αλλά εν πολλοίς άγνωστα και ίσως πρωτόγνωρα, στη δίνη του “υπολογιστή” που καθημερινώς, στεκόμαστε ή καλύτερα καθόμαστε “ευλαβικά” με τις ώρες μπροστά του.
* Την ίδια μαγεία και το ίδιο μυστήριο ζουν και όσοι έχουν την τύχη ή την προνοητικότητα να θαυμάσουν με φόντο ή με προοπτική τον Παρθενώνα και την Ακρόπολη στην Αθήνα. ? Το τελειότερο ανθρώπινο δημιούργημα το χαρακτήρισαν πολλοί, αλλά χωρίς το φως είναι ένα τίποτα, ένα μηδέν. Έφτιαξαν και οι πολυμήχανοι Γερμανοί ένα πιστό αντίγραφο στη “μουντή” χώρα τους, αλλά το αποτέλεσμα, όπως και οι ίδιοι ομολογούν, “μηδέν”.
* Πολύ έξυπνα δύο μεγάλοι της πολιτικής ζωής, ο Ελευθέριος Βενιζέλος και ο Γεώργιος Παπανδρέου, χαρακτήριζαν το φως ως τη “Σφραγίδα της δωρεάς”.
* Το φως που το κατέστησαν πολιτικό σύνθημα, ίσων ευκαιριών για όλους. Το φως είναι εκείνο που κρατάει ζωντανή, σε συγκεκριμένες και δημιουργικές μορφές, την ενότητα της ελληνορθόδοξης παράδοσης, και ο μεγάλος Κρητικός Νίκος Καζαντζάκης αρχίζει και τελειώνει την Οδύσσειά του, αυτό το πελώριο ποίημα, με το “Ήλιε, μεγάλε ανατολίτη μου, χρυσό σκουφί του νού μου” και τειλιώνει με το “Ήλιε, μεγάλε ανατολίτη μου, τα μάτια σου βουρκώσαν”. ? “Μία Ελλάδα φως” τραγουδά και η δική μας Κωνσταντίνα, η οποία αποτυπώνει σε στοίχους το μεγαλείο του ελληνικού φωτός. ? Τυχαίο δεν είναι και το γεγονός ότι η φιλοσοφία, γεννήθηκε στην Ελλάδα κάτω από το ελληνικό φως και στο λεξικό φιλοσοφικών όρων βρίσκουμε πληροφορίες για το φως.
* “Οι διδασκαλίες για την εξωγήινη πρωταρχική πηγή του φωτός και για τη σημασία του για τον άνθρωπο. ? Κατά τον Αυγουστίνο και τον Μποναβεντούρα η τέλεια πνευματική γνώση των αιώνιων και αναλοίωτων αληθειών είναι δυνατή με τον ιδιαίτερο φωτισμό από ένα θείο πνευματικό φως”.
* Αλλά ας μην ξεχνούμε ότι και τον Ηράκλειτο, “σκοτεινό φιλόσοφο” όπως τον χαρακτήρισαν οι “δυτικοί”, ο οποίος μιλά για φως και μάλιστα για το “πυρ αείζωον” του Ηράκλειτου. ? Και πάλι επιστρέφουμε στη Χριστιανική μας πίστη, η οποία στόχο έχει να βιώσει ο άνθρωπος, όχι να συναισθανθεί αυτό το υπέρλογο Φως.
* Ο Μέγας Βασίλειος, τον οποίο τόσο πολύ παρεξηγήσαμε και παραποιήσαμε, καταντώντας ΤΟΝ “Σάντα Κλάους” γράφει στον Περί Ευχαριστίας λόγο του ότι “Η προσευχή των ασκητών, που ανοίγει την πόρτα της θέας του Θεού και επομένως της θεογνωσίας, είναι “νοερά” και όχι “συναισθηματική”.
* Κατ’ εξοχήν εμπειρική πράξη γνώσης του Θεού αποτελεί η Θεία Λειτουργία και η κοινωνία των Αχράντων Μυστηρίων και οι πιστοί αναφωνούν ομαδικώς, - κατά την παράδοσιν - στο τέλος του μυστηρίου ότι “Είδομεν το Φως το Αληθινόν”. Είδομεν με την αρχαιοελληνική έννοια που σημαίνει γνωρίζω εμπειρικά και απλώς την αίσθηση του ματιού που περιγράφεται με το ρήμα “ορώ”.
* Με την αποφατική Θεολογία, οι πεφωτισμένοι Πατέρες, ανατρέπουν τα πάντα περί Θεού και κλίνοντας το γόνυ στο υπέρλογο Είναι, παρομοιάζουν το Θεό με το Φως.
Σχόλια