Όταν τα γαϊδούρια κλωτσούν και οι άνθρωποι αγανακτούν
Όταν τα γαϊδούρια κλωτσούν και οι άνθρωποι αγανακτούν
.
Πολλούς αφέντες άλλαξε αλλά δεν άλλαξε ψυχή, σημειώνει ο ποιητής για την Κύπρο αποτυπώνοντας όχι μόνο την ιστορική αλήθεια αλλά και την ψυχοσύνθεση του ορθόδοξου ελληνισμού του νησιού. Όπως θα έλεγε και ένας σοφός άνθρωπος του λαού, ο Κύπριος μοιάζει με τον γάιδαρο που μπορεί να υπομένει τα πάντα, αλλά σε κάποιες στιγμές, αγανακτεί και κλωτσά διαλύοντας τα πάντα και τους πάντες.
Στην πορεία της ιστορίας, αποδεικνύεται του λόγου το αληθές, αφού ο ταπεινός αγρότης μπορεί για ολόκληρες δεκαετίες ή και αιώνες, να στέναζε και να ανεχόταν τη σκλαβιά, αλλά κάποιες χρονικές στιγμές ξεσπούσε και αλίμονο σε όποιον βρισκόταν μπροστά του. Η ιδιότυπη αυτή λογική και η ιδιόμορφη αυτή συμπεριφορά, είναι απότοκο της ανάγκης που πείθει και τους θεούς, αλλά είναι και συνακόλουθο της Ορθόδοξης πίστης. Ο χριστιανός είναι ο αγωνιστής που ριψοκινδυνεύει, που τολμά, που δεν βάζει τα τάλαντα στη γη, αλλά πολεμά και ό,τι κερδίσει. Πέφτει και σηκώνεται, κάνει λάθη, έχει αστοχίες, αλλά δεν τα βάζει κάτω. Πολεμά για την αγάπη του Χριστού, των άλλων ανθρώπων και του κόσμου όλου.
Η αγάπη που φθάνει μέχρι και τους εχθρούς, είναι η κατ’ εξοχήν έκφραση της χριστιανικής πίστης. Η πορεία προς την άπιαστη τελειότητα, είναι κατά κανόνα μια συνεχής μάχη, ένα παρατεταμένο μαρτύριο που διαρκεί μια ολόκληρη ζωή. Ζωή χωρίς λάθη, δεν είναι ζωή, όπως και ζωή χωρίς πόνο και κόπο δεν φέρνει τη χαρά και την ευτυχία. Σημασία, εξάλλου, δεν έχουν τα λάθη και οι πτώσεις, αλλά η ανόρθωση και η νίκη. Η Εκκλησία παρακαλεί να είναι χριστιανικά τα τέλη της ζωής, δηλαδή ο θάνατος να μας βρει στην άνοδο και όχι στην κάθοδο, σε σημείο μετάνοιας και όχι στάδιο πτώσης στην αμαρτία. Οι πατέρες πάντως διαβεβαιώνουν ότι ο Θεός παίρνει τη ψυχή του ελεύθερου ανθρώπου τη στιγμή που βρίσκεται στην καλύτερή του «φάση».
Η επανάσταση του Χριστού ξεκινά πάντα από την επανάσταση του προσώπου, όπως και η ειρήνη του κόσμου εφορμάται από την ειρήνη του ανθρώπου. Ο πιστός επαναστατεί, «ανατινάζοντας» το δικό του εαυτό, ενώ ειρηνεύει «ελέγχοντας» τον άγριο εσωτερικό του κόσμο. Η διαδικασία της ενδοσκόπησης δεν είναι μοναχική, εγωιστική πορεία, αλλά δυναμική σχέση με τον Θεό και με τους άλλους ανθρώπους. Οι πατέρες παρομοιάζουν τη διαδικασία αυτή με πορεία σε ακτίνες τροχού ποδηλάτου. Στο κέντρο είναι ο Θεός και οι άνθρωποι βρίσκονται στις ακτίνες και είτε πλησιάζουν στο κέντρο, είτε απομακρύνονται. Όσο πιο κοντά είναι στο Θεό, τόσο πιο κοντά βρίσκονται και στους συνανθρώπους τους. Σε ένα άλλο επίπεδο, στο επίπεδο της εμπειρίας ζωής, όλα αυτά γίνονται φανερά, με την επαφή με αγιασμένους ανθρώπους. Μπορεί να μην μπορούν να αρθρώσουν λέξη, μπορεί να λένε το ένα εκατοστό από αυτά που λένε σπουδαίοι θεολόγοι και φιλόσοφοι, αλλά μπορούν να πουν τα πάντα με τη σιωπή και την όψη τους. Ακόμη, μπορούν να δώσουν μεγάλη παρηγοριά, να δώσουν ζωή στους απελπισμένους του βίου.
Όταν οι χριστιανοί αγανακτούν - αληθινά και όχι υποκριτικά - τότε σημαίνει ότι έφθασαν στα όριά τους. Όταν οι άνθρωποι απελπίζονται - αυτό αποτελεί προνόμιο - τότε σημαίνει ότι αναμένουν την παρέμβαση του Θεού. Όταν πολεμούν χωρίς να ταράζονται, τότε προχωρούν. Όταν οι πιστοί φθάνουν σε αδιέξοδο, τότε είναι σίγουροι ότι θα δώσει διέξοδο στο αδιέξοδο ο Θεός. Όταν οι χριστιανοί έχουν ελάχιστη πίστη, τότε μπορούν να κάνουν τεράστια κατορθώματα. Όταν οι πιστοί ζουν κατά Χριστόν, τότε βιώνουν τον παράδεισο. Όταν γελούν με την καρδιά και όχι με τα χείλη, τότε πέτυχαν πολλά. Όταν αγαπούν, τότε ζουν με το Χριστό.
Στην πορεία της ιστορίας, αποδεικνύεται του λόγου το αληθές, αφού ο ταπεινός αγρότης μπορεί για ολόκληρες δεκαετίες ή και αιώνες, να στέναζε και να ανεχόταν τη σκλαβιά, αλλά κάποιες χρονικές στιγμές ξεσπούσε και αλίμονο σε όποιον βρισκόταν μπροστά του. Η ιδιότυπη αυτή λογική και η ιδιόμορφη αυτή συμπεριφορά, είναι απότοκο της ανάγκης που πείθει και τους θεούς, αλλά είναι και συνακόλουθο της Ορθόδοξης πίστης. Ο χριστιανός είναι ο αγωνιστής που ριψοκινδυνεύει, που τολμά, που δεν βάζει τα τάλαντα στη γη, αλλά πολεμά και ό,τι κερδίσει. Πέφτει και σηκώνεται, κάνει λάθη, έχει αστοχίες, αλλά δεν τα βάζει κάτω. Πολεμά για την αγάπη του Χριστού, των άλλων ανθρώπων και του κόσμου όλου.
Η αγάπη που φθάνει μέχρι και τους εχθρούς, είναι η κατ’ εξοχήν έκφραση της χριστιανικής πίστης. Η πορεία προς την άπιαστη τελειότητα, είναι κατά κανόνα μια συνεχής μάχη, ένα παρατεταμένο μαρτύριο που διαρκεί μια ολόκληρη ζωή. Ζωή χωρίς λάθη, δεν είναι ζωή, όπως και ζωή χωρίς πόνο και κόπο δεν φέρνει τη χαρά και την ευτυχία. Σημασία, εξάλλου, δεν έχουν τα λάθη και οι πτώσεις, αλλά η ανόρθωση και η νίκη. Η Εκκλησία παρακαλεί να είναι χριστιανικά τα τέλη της ζωής, δηλαδή ο θάνατος να μας βρει στην άνοδο και όχι στην κάθοδο, σε σημείο μετάνοιας και όχι στάδιο πτώσης στην αμαρτία. Οι πατέρες πάντως διαβεβαιώνουν ότι ο Θεός παίρνει τη ψυχή του ελεύθερου ανθρώπου τη στιγμή που βρίσκεται στην καλύτερή του «φάση».
Η επανάσταση του Χριστού ξεκινά πάντα από την επανάσταση του προσώπου, όπως και η ειρήνη του κόσμου εφορμάται από την ειρήνη του ανθρώπου. Ο πιστός επαναστατεί, «ανατινάζοντας» το δικό του εαυτό, ενώ ειρηνεύει «ελέγχοντας» τον άγριο εσωτερικό του κόσμο. Η διαδικασία της ενδοσκόπησης δεν είναι μοναχική, εγωιστική πορεία, αλλά δυναμική σχέση με τον Θεό και με τους άλλους ανθρώπους. Οι πατέρες παρομοιάζουν τη διαδικασία αυτή με πορεία σε ακτίνες τροχού ποδηλάτου. Στο κέντρο είναι ο Θεός και οι άνθρωποι βρίσκονται στις ακτίνες και είτε πλησιάζουν στο κέντρο, είτε απομακρύνονται. Όσο πιο κοντά είναι στο Θεό, τόσο πιο κοντά βρίσκονται και στους συνανθρώπους τους. Σε ένα άλλο επίπεδο, στο επίπεδο της εμπειρίας ζωής, όλα αυτά γίνονται φανερά, με την επαφή με αγιασμένους ανθρώπους. Μπορεί να μην μπορούν να αρθρώσουν λέξη, μπορεί να λένε το ένα εκατοστό από αυτά που λένε σπουδαίοι θεολόγοι και φιλόσοφοι, αλλά μπορούν να πουν τα πάντα με τη σιωπή και την όψη τους. Ακόμη, μπορούν να δώσουν μεγάλη παρηγοριά, να δώσουν ζωή στους απελπισμένους του βίου.
Όταν οι χριστιανοί αγανακτούν - αληθινά και όχι υποκριτικά - τότε σημαίνει ότι έφθασαν στα όριά τους. Όταν οι άνθρωποι απελπίζονται - αυτό αποτελεί προνόμιο - τότε σημαίνει ότι αναμένουν την παρέμβαση του Θεού. Όταν πολεμούν χωρίς να ταράζονται, τότε προχωρούν. Όταν οι πιστοί φθάνουν σε αδιέξοδο, τότε είναι σίγουροι ότι θα δώσει διέξοδο στο αδιέξοδο ο Θεός. Όταν οι χριστιανοί έχουν ελάχιστη πίστη, τότε μπορούν να κάνουν τεράστια κατορθώματα. Όταν οι πιστοί ζουν κατά Χριστόν, τότε βιώνουν τον παράδεισο. Όταν γελούν με την καρδιά και όχι με τα χείλη, τότε πέτυχαν πολλά. Όταν αγαπούν, τότε ζουν με το Χριστό.
Σχόλια