Η δόξα της Ορθοδοξίας και ο πόνος των ανθρώπων
Η δόξα της Ορθοδοξίας και ο πόνος των ανθρώπων
.
"Τις Θεός μέγας, ως ο Θεός ημών" ψάλλουν οι πιστοί, δεικνύοντας και δηλώνοντας ότι ο Θεός της αγάπης, του θαύματος, της δύναμης και της παρηγοριάς, ο Θεός της Ορθοδοξίας, είναι δικός μας και είναι μοναδικός. Ο στίχος αυτός δεικνύει περηφάνια και φανερώνει την μεγάλη χαρά, της εμπειρίας της επικοινωνίας με το Θεό. Αυτή η αίσθηση, αυτή η εμπειρία της γλυκιάς πατρικής αγκαλιάς, είναι που έκανε τους πρώτους χριστιανούς, να φωνάζουν το Θεό, Πατερούλη (Αββά ο πατήρ). Ανάλογη βεβαίως συμπεριφορά τηρούν οι πιστοί και για την Παναγία, τη μητερούλα όλων των ανθρώπων, την καταφυγή και προστασία στα βάσανα της ζωής. Εξάλλου, ο παράδεισος δεν είναι τίποτε άλλο παρά η επικοινωνία με το Θεό και τους Αγίους του, η οποία ξεκινά από αυτή τη ζωή και συνεχίζεται στην άλλη.
Εμείς οι Ορθόδοξοι παινευόμαστε ότι έχουμε την καλύτερη θρησκεία στον κόσμο και νομίζουμε ότι είμαστε τάχα η "άρια" φυλή των ανθρώπων. Άραγε όλα αυτά έχουν σχέση με την πραγματικότητα, ή αποτελούν το εύκολο άλλοθί μας, στην αποτυχημένη μας καθημερινότητα; Αν προσεγγίσουμε και συγκρίνουμε καθαρά λογοκρατικά και διανοητικά την Ορθοδοξία, με τις άλλες θρησκείες θα εκπλαγούμε όταν θα διαπιστώσουμε ότι οι διαφορές είναι ελάχιστες ή ακόμη και ανύπαρκτες. Ειδικότερα, όποιος παρακολουθήσει διαθρησκευτικά συνέδρια, όπου κυριαρχεί ο φιλοσοφικός και εν πολλοίς δυσνόητος θεολογικός λόγος, διερωτάται τι διαφορά έχουν οι ρασοφόροι ιμάμηδες από τους ρασοφόρους παπάδες. Όλοι μιλούν για την αγάπη, για την ελευθερία, για τα ανθρώπινα δικαιώματα, όλοι μιλούν για τα καλά και επιθυμητά.
Πρόσφατα σε μια συζήτηση μεταξύ του Μητροπολίτη Μόρφου Νεοφύτου και του Ιμάμη της Κω, ένας τρίτος, αποστασιοποιημένος από την έννοια της θρησκείας νέος, παρενέβη για να ρωτήσει, γιατί ένας χριστιανός να μην γίνει μουσουλμάνους και αντιστρόφως. Η απάντηση από τον Δεσπότη ήταν τόσο απλή, αλλά και τόσο ξεκάθαρη. Κάνε ενδοσκόπηση, ανακάλυψε τον εαυτό σου, βίωσε αυτά που πρεσβεύουν οι θρησκείες και διάλεξε. Έτσι απλά, χωρίς φανατισμούς και εμμονές. Φυσικά τα λόγια αυτά είναι εύκολο να τα λες αλλά δύσκολο να τα κάνεις πράξη. Από τη στιγμή που ο άνθρωπος δεν διαλέγει τον τόπο και το χρόνο που θα γεννηθεί, τους γονείς, τις αρρώστιες και τα χαρίσματα, που θα κουβαλά, τότε όλα τα άλλα είναι δευτερεύοντα κομμάτια στο παζλ της ζωής. Μπορεί ο κανόνας να λέει, ότι εκεί που γεννιέται ένας, εκεί και πεθαίνει, αλλά υπάρχουν και οι εξαιρέσεις. Στο άγιο όρος ζούσε μέχρι πρόσφατα ένας μοναχός από το Περού. Αυτός αφού γύρισε όλο τον κόσμο και ασπάστηκε όλες τις θρησκείες, τελικά κατέληξε και στην Ορθοδοξία και κόλλησε πραγματικά. Έγινε μοναχός στο Άγιο Όρος, όπου αναδείχθηκε σε φωτεινή προσωπικότητα.
Η ειδοποιός διαφορά της Ορθοδοξίας από τις άλλες θρησκείες έγκειται στο γεγονός ότι είναι η πιο δύσκολη θρησκεία, γιατί απλούστατα δεν έχει ούτε κανόνες, ούτε νόμους, αλλά ούτε και περιορισμούς. Επαγγέλλεται την απόλυτη ελευθερία και την απόλυτη αλήθεια, μέσα από την απόλυτη σχετικότητα των πάντων. Κριτής και οδοδείκτης η συνείδηση, η μυστική δύναμη που είτε μεταμορφώνεται σε ερινύες, είτε σε βίωση αυτής της υπέρλογης χαράς του παραδείσου.
Οι μουσουλμάνοι μέσα στον παραλογισμό της βίας που σέρνουν, έχουν ίσως την πιο εύκολη θρησκεία, αφού έχουν ξεκάθαρους κανόνες. Μηχανικές κινήσεις, δηλαδή επτά φορές την ημέρα προσευχή, ολημερίς αποχή από το φαγητό και το βράδυ κραιπάλη. Από την άλλη, οι μυστικιστές της Ανατολής έχουν την εσωστρεφή πάλη, με τις τεχνικές της σωματικής άσκησης και της περίεργης νιρβάνας. Μέσα από διαδικασίες που θυμίζουν ύστερη ειδωλολατρία, φθάνουν σε καταστάσεις απόρριψης της ύλης και του προσώπου, με στόχο να οδηγηθούν στην απολυτότητα της ανυπαρξίας.
Από δυτικής πλευράς, συναντάμε τους πιο τραγικούς ίσως ανθρώπους που βάλθηκαν να διαψεύσουν τον Ηρόδοτο, ο οποίος έγραφε ότι δεν υπάρχουν άνθρωποι χωρίς θρησκεία. Οι μεν ρωμαιοκαθολικοί έβαλαν το θεό εκεί ψηλά, εκεί μακριά αφήνοντας στη γη τον Πάπα να τους εποπτεύει και να τους κατευθύνει. Κάποιοι που δεν άντεξαν τη δικτατορία του ανθρώπου, οδηγήθηκαν στο άλλο άκρο, στην απολυτοποίηση του ανθρώπου, "κλωνοποιώντας" τον ένα Πάπα, με εκατομμύρια πάπες, δηλαδή όσοι και οι πιστοί.
Η ανατολή μέσα στον πόνο και τον κόπο της άσκησης, μέσα στον αστοχία, τα λάθη και πάθη, μέσα από τη διαδικασία του θαύματος, μέσα από την ταπείνωση της συλλογικής σοφίας, κράτησε το μέτρο και βρήκε την ουσία, βρήκε την αλήθεια. Αυτή την αλήθεια που θέλει την λογική να παραμερίζει μπροστά στο θαύμα, που θέλει τον ληστή να μπαίνει πρώτος στον παράδεισο και τον φαρισαίο να χάνει το δρόμο. Αγάπα και κάνε ό,τι θέλεις. Σχοινοβάτες της αλήθειας είναι οι ορθόδοξοι, οι οποίοι μέσα από τις πτώσεις και τις αναβάσεις, αναζητούν και βιώνουν τον παράδεισο, ο οποίος σίγουρα δεν βρίσκεται στα παλάτια της περηφάνιας και του εγωισμού, αλλά κατοικοεδρεύει στην ταπείνωση της αγάπης που δεν ξέρει εχθρούς και φίλους.
Εμείς οι Ορθόδοξοι παινευόμαστε ότι έχουμε την καλύτερη θρησκεία στον κόσμο και νομίζουμε ότι είμαστε τάχα η "άρια" φυλή των ανθρώπων. Άραγε όλα αυτά έχουν σχέση με την πραγματικότητα, ή αποτελούν το εύκολο άλλοθί μας, στην αποτυχημένη μας καθημερινότητα; Αν προσεγγίσουμε και συγκρίνουμε καθαρά λογοκρατικά και διανοητικά την Ορθοδοξία, με τις άλλες θρησκείες θα εκπλαγούμε όταν θα διαπιστώσουμε ότι οι διαφορές είναι ελάχιστες ή ακόμη και ανύπαρκτες. Ειδικότερα, όποιος παρακολουθήσει διαθρησκευτικά συνέδρια, όπου κυριαρχεί ο φιλοσοφικός και εν πολλοίς δυσνόητος θεολογικός λόγος, διερωτάται τι διαφορά έχουν οι ρασοφόροι ιμάμηδες από τους ρασοφόρους παπάδες. Όλοι μιλούν για την αγάπη, για την ελευθερία, για τα ανθρώπινα δικαιώματα, όλοι μιλούν για τα καλά και επιθυμητά.
Πρόσφατα σε μια συζήτηση μεταξύ του Μητροπολίτη Μόρφου Νεοφύτου και του Ιμάμη της Κω, ένας τρίτος, αποστασιοποιημένος από την έννοια της θρησκείας νέος, παρενέβη για να ρωτήσει, γιατί ένας χριστιανός να μην γίνει μουσουλμάνους και αντιστρόφως. Η απάντηση από τον Δεσπότη ήταν τόσο απλή, αλλά και τόσο ξεκάθαρη. Κάνε ενδοσκόπηση, ανακάλυψε τον εαυτό σου, βίωσε αυτά που πρεσβεύουν οι θρησκείες και διάλεξε. Έτσι απλά, χωρίς φανατισμούς και εμμονές. Φυσικά τα λόγια αυτά είναι εύκολο να τα λες αλλά δύσκολο να τα κάνεις πράξη. Από τη στιγμή που ο άνθρωπος δεν διαλέγει τον τόπο και το χρόνο που θα γεννηθεί, τους γονείς, τις αρρώστιες και τα χαρίσματα, που θα κουβαλά, τότε όλα τα άλλα είναι δευτερεύοντα κομμάτια στο παζλ της ζωής. Μπορεί ο κανόνας να λέει, ότι εκεί που γεννιέται ένας, εκεί και πεθαίνει, αλλά υπάρχουν και οι εξαιρέσεις. Στο άγιο όρος ζούσε μέχρι πρόσφατα ένας μοναχός από το Περού. Αυτός αφού γύρισε όλο τον κόσμο και ασπάστηκε όλες τις θρησκείες, τελικά κατέληξε και στην Ορθοδοξία και κόλλησε πραγματικά. Έγινε μοναχός στο Άγιο Όρος, όπου αναδείχθηκε σε φωτεινή προσωπικότητα.
Η ειδοποιός διαφορά της Ορθοδοξίας από τις άλλες θρησκείες έγκειται στο γεγονός ότι είναι η πιο δύσκολη θρησκεία, γιατί απλούστατα δεν έχει ούτε κανόνες, ούτε νόμους, αλλά ούτε και περιορισμούς. Επαγγέλλεται την απόλυτη ελευθερία και την απόλυτη αλήθεια, μέσα από την απόλυτη σχετικότητα των πάντων. Κριτής και οδοδείκτης η συνείδηση, η μυστική δύναμη που είτε μεταμορφώνεται σε ερινύες, είτε σε βίωση αυτής της υπέρλογης χαράς του παραδείσου.
Οι μουσουλμάνοι μέσα στον παραλογισμό της βίας που σέρνουν, έχουν ίσως την πιο εύκολη θρησκεία, αφού έχουν ξεκάθαρους κανόνες. Μηχανικές κινήσεις, δηλαδή επτά φορές την ημέρα προσευχή, ολημερίς αποχή από το φαγητό και το βράδυ κραιπάλη. Από την άλλη, οι μυστικιστές της Ανατολής έχουν την εσωστρεφή πάλη, με τις τεχνικές της σωματικής άσκησης και της περίεργης νιρβάνας. Μέσα από διαδικασίες που θυμίζουν ύστερη ειδωλολατρία, φθάνουν σε καταστάσεις απόρριψης της ύλης και του προσώπου, με στόχο να οδηγηθούν στην απολυτότητα της ανυπαρξίας.
Από δυτικής πλευράς, συναντάμε τους πιο τραγικούς ίσως ανθρώπους που βάλθηκαν να διαψεύσουν τον Ηρόδοτο, ο οποίος έγραφε ότι δεν υπάρχουν άνθρωποι χωρίς θρησκεία. Οι μεν ρωμαιοκαθολικοί έβαλαν το θεό εκεί ψηλά, εκεί μακριά αφήνοντας στη γη τον Πάπα να τους εποπτεύει και να τους κατευθύνει. Κάποιοι που δεν άντεξαν τη δικτατορία του ανθρώπου, οδηγήθηκαν στο άλλο άκρο, στην απολυτοποίηση του ανθρώπου, "κλωνοποιώντας" τον ένα Πάπα, με εκατομμύρια πάπες, δηλαδή όσοι και οι πιστοί.
Η ανατολή μέσα στον πόνο και τον κόπο της άσκησης, μέσα στον αστοχία, τα λάθη και πάθη, μέσα από τη διαδικασία του θαύματος, μέσα από την ταπείνωση της συλλογικής σοφίας, κράτησε το μέτρο και βρήκε την ουσία, βρήκε την αλήθεια. Αυτή την αλήθεια που θέλει την λογική να παραμερίζει μπροστά στο θαύμα, που θέλει τον ληστή να μπαίνει πρώτος στον παράδεισο και τον φαρισαίο να χάνει το δρόμο. Αγάπα και κάνε ό,τι θέλεις. Σχοινοβάτες της αλήθειας είναι οι ορθόδοξοι, οι οποίοι μέσα από τις πτώσεις και τις αναβάσεις, αναζητούν και βιώνουν τον παράδεισο, ο οποίος σίγουρα δεν βρίσκεται στα παλάτια της περηφάνιας και του εγωισμού, αλλά κατοικοεδρεύει στην ταπείνωση της αγάπης που δεν ξέρει εχθρούς και φίλους.
Σχόλια