Λίγο κρασί, λίγο θάλασσα και το φιλότιμο

Λίγο κρασί, λίγο θάλασσα και το φιλότιμο

.

---

? Πολλά δεν θέλει ο άνθρωπος για να είναι ευτυχισμένος σε αυτή τη ζωή. Λίγα, πολύ λίγα, όσο πιο λίγα τόσο το καλύτερο, διαλαλούν οι φιλόσοφοι, οι οποίοι γύρισαν τον κόσμο με τη ζωή τους. Ο Διογένης με το φανάρι του, ο Γκάντι με τη νηστεία και τη γύμνια του και όλοι οι άγιοι μοναχοί με την προσευχή και το δυνατό μυαλό τους. Και το λαϊκό άσμα συμπληρώνει "λίγο κρασί, λίγο θάλασσα και την αγάπη μου" και σχεδόν όλοι οι άνθρωποι ψάχνουν την ευτυχία στις μικρές καθημερινές χαρές, οι οποίες όμως στο τέλος της ημέρας, είναι πολύ μεγάλες και πολύ σημαντικές.

? Αρχές κάθε νέας χρονιάς θυμούμαστε τον μέγα κοσμοκαλόγερο, τον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη, ο οποίος με λίγο κρασί, με λίγη θάλασσα, με πολύ πόνο, με μεγάλη φτώχεια, αλλά και με πολύ φιλότιμο, άφησε πίσω του παρακαταθήκες ζωής που δεν θα χαθούν όσο υπάρχει κόσμος. Άφησε πίσω του λόγια αγάπης, παρηγοριάς, ελευθερίας και ελπίδας. "Σαν να 'χαν ποτέ τελειωμό / τα πάθια κι οι καημοί του κόσμου" έλεγε και κατέγραφε τα πάθη και την αγάπη των Σκιαθιτών, καταγραφές οι οποίες παραμένουν λυτρωτικά χάδια για όλους τους ανθρώπους.

? Η Αργυρώ η χαρούμενη, η αφέντρα της Παναγίας της Κουνίστρας, έλεγε ότι "οι γιαγιάδες μου έλεγαν, ότι έψελνε εδώ στην Παναγία ο κοσμοκαλόγερος. Ερχόταν το απόγευμα, έψελνε στον εσπερινό, διάβαζε το απόδειπνο και το πρωί συμμετείχε στην πάντα κατανυκτική με τα κεριά θεία λειτουργία. Οι Σκιαθίτες δεν είχαν περί πολλού τον "παράξενο" κυρ Αλέξανδρο που έπινε τα βράδια και απομονωνόταν από τους πολλούς. Αλλά μήπως υπάρχει κανένας προφήτης που να είναι αγαπητός στην πατρίδα του;" Η Ακριβούλα και το Μοιρολόγι της φώκιας έδεσαν με τα ψηλά βουνά που οδηγούν στο Χριστό στο Κάστρο και οι ομορφιές της Σκιάθου συμπλήρωσαν τα πάθια των ανθρώπων, φανερώνοντας τον κοσμοκαλόγερο Παπαδιαμάντη.

? Ο Χριστός, λένε αυτοί που ξέρουν τις γραφές, δεν ζητά οτιδήποτε άλλο από τους πιστούς, παρά μόνο ό,τι είναι φυσικό και καλό. Το κριτήριο για την αγιότητα, δεν είναι ούτε οι νόμοι, ούτε οι κανονισμοί αλλά η αγάπη, η οποία διέρχεται από το αλάθητο κριτήριο, τη συνείδηση κάθε ανθρώπου. Η προσφορά της αγάπης δεν χρειάζεται ούτε μοναστήρια, ούτε εκκλησίες, αλλά ούτε και ειδική εκπαίδευση για να εκδηλωθεί. Η σχετικότητα των πάντων, η αέναη πορεία πτώσεων και ανυψώσεων, ο αγώνας μεταξύ παραδείσου και κόλασης, όπως αυτά φανερώνονται στον ανθρώπινο βίο, αποτελούν και το μέτρο της αγάπης.

? Ο γέροντας Παΐσιος έλεγε ότι φιλότιμο "είναι ευλαβικό απόσταγμα της καλοσύνης, η λαμπικαρισμένη αγάπη του ταπεινού ανθρώπου. Τότε η καρδιά του είναι γεμάτη από μεγάλη ευγνωμοσύνη προς τον Θεό και τούς συνανθρώπους του, και από πνευματική λεπτότητα (ευαισθησία), προσπαθεί να ανταποδώσει και την παραμικρή καλοσύνη που του κάνουν οι άλλοι". Ό,τι γίνεται πέρα από καθήκον και υποχρέωση, χωρίς να ζητηθεί, από ανιδιοτελή αγάπη, αυτό είναι το φιλότιμο. Και συνέχισε: "να κάνουμε το καλό όχι ωφελιμιστικά, ούτε νομικά, αλλά από αγάπη προς τον Θεό. Τότε όχι μόνο με ευκολία κάνω ό,τι υποχρεούμαι, αλλά θυσιάζω και ό,τι δικαιούμαι".

? Όλα ξεκινούν και όλα τελειώνουν στην αγάπη. Ο σπουδαίος Ρώσος Λ. Τολστόι έλεγε ότι οι άνθρωποι νομίζουν ότι ζουν όταν αγαπούν τον εαυτό τους. Στην πραγματικότητα ζουν μόνο όταν αγαπούν τους άλλους. Μόνο η έξοδος από το εγώ προς το εσύ φέρνει την αληθινή χαρά και ευτυχία. Το μυστικό της χαράς βρίσκεται στην προσφορά αληθινής αγάπης, η οποία μεταφράζεται σε αληθινή επικοινωνία του ανθρώπου με το Θεό και τους άλλους ανθρώπους. Το μυστικό για την ευτυχία και τη βίωση της παραδείσιας χαράς συνίσταται στην ταύτιση της θέλησης του ανθρώπου με τη θέληση του Θεού, συνίσταται στην αυτοπαράδοση στα χέρια του Θεού, συνίσταται στην πίστη που είναι η εμπειρία της βίωσης της εν Χριστώ ζωής, όπως αυτή και αν μεταφράζεται στην καθημερινότητα. Βεβαίως η ζωή κοντά στο Χριστό δεν σημαίνει αυτομάτως και αποκοπή από τα βάσανα και τις δυσκολίες της ζωής, αλλά σημαίνει αυτομάτως ανακάλυψη του τρόπου για αντιμετώπιση των δυσκολιών και μετατροπή τους σε αιτίες και μέσα χαράς, που οδηγούν στην αληθινή ευτυχία.