Ονείρωξη... στον έρωτα και το θάνατο
.
Το ίδρυμα ARTος και το θέατρο "Λέξη" ανέβασαν την παράσταση "ονείρωξη" η οποία πραγματεύεται τον έρωτα και το θάνατο, όπως το βίωσε στο μυαλό της η σεξπηρική Ιουλιέτα. Η διαφορά είναι ότι η Ιουλιέτα - σε αυτή την έκδοση - δεν πορεύεται στο θάνατο με τον Ρωμαίο, αλλά επιστρέφει δέκα χρόνια αργότερα για να βιώσει τον έρωτα στη φαντασία της με τον Ρωμαίο. Ένα παιγνίδι ή καλύτερα ένα παίδεμα του μυαλού, το οποίο κρατεί την Ιουλιέτα ζωντανή παρατείνοντας τις ηδονές της και επιβεβαιώνοντας την παντοτινή διάρκεια του μεγάλου έρωτα. Η παράσταση βασίστηκε στο έργο του Οδυσσέα Ελύτη "Μονόγραμμα" και στο λογοτεχνικό έργο του Άκη Δήμου "...και Ιουλιέτα". Πρωταγωνίστρια η Κατερίνα Λούρα και μαζί της ο χορευτής Svetlin Velchev.
Ηδονικές εμπειρίες
Και βεβαίως κάπου υπάρχει λάθος. Όταν οι ψυχολογικές συνέπειες του θανάτου, μετατρέπονται σε ηδονικές εμπειρίες του μυαλού, τότε η υπόθεση φεύγει από την έννοια του δράματος - με την αρχαιοελληνική έννοια του όρου - και μεταπίπτει σε μελέτη στο χώρο της ψυχολογίας, ακόμη και στη σφαίρα της ψυχιατρικής. Ο πολιτισμός, λένε, αποτελεί σκαλοπάτι για τον παράδεισο, αλλά ταυτόχρονα μπορεί να καταστεί και λακκούβα που ρίχνει στην κόλαση. Η εξεζητημένη performance της κατά τα άλλα εκπληκτικής Κατερίνας Λούρα δεν ξέρω πού οδηγεί. Πάντως σίγουρα όχι στην κάθαρση!
Έκσταση
Από εκεί και πέρα - ως απλός θεατής - δεν μένει παρά να ομολογήσω ότι έμεινα εκστατικός από την αυταπάρνηση και την αφοσίωση της ηθοποιού για την τέχνη, την οποία υπηρετεί. Μονόλογος για μία και πλέον ώρα, σε δύσκολα μονοπάτια του ποιητικού λόγου και σε ποικίλες εντάσεις ερμηνείας. Χορογραφία, με πολλά ακροβατικά στοιχεία, εξουθένωσε κυριολεκτικά την ηθοποιό, η οποία σε ορισμένες στιγμές από το αγκομαχητό, σου έδινε την εντύπωση ότι θα καταρρεύσει, ή ότι ήταν ημίθεος που δεν καταρρέει με τίποτα. Καλή η προσπάθεια για εμπλοκή των θεατών, παρόλο το εγχείρημα προκάλεσε αμηχανία στους "τυχερούς" θεατές. Καλή η χρήση του ανεμιστήρα, ο οποίος συνεισέφερε με τη βουή και την κίνηση στα μαλλιά και τα ρούχα των πρωταγωνιστών. Άριστη και η χρήση του φωτός, το οποίο συνεισέφερε στη δημιουργία των ονειρικών σκιών.
Το γδύσιμο
Ένα μεγάλο κεφάλαιο της παράστασης αποτέλεσε το ντύσιμο ή καλύτερα το γδύσιμο των πρωταγωνιστών - μόνο με τα εσώρουχα - το οποίο συνεισέφερε στη δημιουργία της ονειρικής διάστασης του έρωτα και του θανάτου. Η εμφάνιση βεβαίως δεν συνεισέφερε στην προσήλωση των θεατών στο δύσκολο ποιητικό κείμενο και στους απαραίτητους συνειρμούς, ιδιαίτερα μάλιστα όταν η πρωταγωνίστρια ρωτούσε ρητορικά τους θεατές. Χαρακτηριστική νομίζω ήταν η ρήση ότι εδώ και πέντε χιλιάδες χρόνια όλοι οι ερωτευμένοι γράφουν τα ίδια γράμματα και ότι όλοι οι άνθρωποι διερωτούνται αν βίωσαν τον αληθινό έρωτα. Όμως η σκηνή που σόκαρε, ήταν η κατάβρεξη, με λάστιχο νερού, της Κατερίνα από τον συμπρωταγωνιστή της. Το νερό σίγουρα αποτελεί μέσο κάθαρσης, αλλά δεν παύει να δημιουργεί και άκρως προκλητικές εικόνες, που στέλλουν αμέσως τον θεατή ανάλογα, στον παράδεισο ή την κόλαση. Τώρα αν η σκηνή παράπεμπε σε ταινία του Ταρκόφσκι ή στην αμερικάνικη "9 1/2 βδομάδες" είναι θέμα του μυαλού των θεατών.
Παίδεμα
Πέρα όμως από όλα αυτά, η παράσταση άξιζε κανείς να την παρακολουθήσει, όχι μόνο για την τολμηρότητά της, αλλά κυρίως για την πρωτόγνωρη για τα κυπριακά δεδομένα, προσέγγιση μιας πραγματικότητας ή καλύτερα ενός παιδέματος της ψυχής και του σώματος. Νομίζω ότι η Κατερίνα Λούρα, πέτυχε με τις κινήσεις του σώματος, τις εντάσεις της εκφοράς του λόγου, με την ενδυμασία της και κυρίως με τη λιτότητα της σκηνής, να ζωντανέψει το αδιέξοδο ενός ονειρικού -καλύτερα φανταστικού - έρωτα, μιας ονείρωξης... στον έρωτα και το θάνατο, όπου τα πάντα είναι μάταια. Κατάφερε πιστεύω να μεταφέρει στο σανίδι το πάθος του πλανεμένου έρωτα, που οδηγεί στην κόλαση. Κι αν η αποκάλυψη της πλάνης, οδηγεί και σε κάθαρση είναι μια άλλη δύσκολη και σίγουρα προσωπική υπόθεση.
Σχόλια