Στο κλαμπ των ισχυρών της τεχνολογίας

Στο κλαμπ των ισχυρών της τεχνολογίας

.

---

? Πριν από ένα χρόνο ήταν οι μεγαλόστομες διακηρύξεις για δορυφορικό οικόπεδο της Κύπρου στο διάστημα και είσοδο της Κύπρου στο κλαμπ των ισχυρών του κόσμου, που κατέχουν διαστημική τεχνολογία. Οι μεγαλόστομες διακηρύξεις του προέδρου της Δημοκρατίας Τάσσου Παπαδόπουλου πήραν «στράφι» και η έλλειψη πολιτικής βούλησης δεν επέτρεψαν ακόμη ούτε την εγκατάσταση σταθμού ελέγχου του δορυφόρου στην Κύπρο. Στην Αθήνα βεβαίως όλοι περηφανεύονται για το επίτευγμα της Ελλάδας, το οποίο έγινε με την πολιτική απόφαση του Κώστα Σημίτη και το ισχυρό πείσμα των κυπρίων διευθυντών της Hellas-Sat οι οποίοι ξεπέρασαν εμπόδια δεκαετιών και τρικλοποδιές πολλών χωρών.

? Ο πρόεδρος της Δημοκρατίας θα υπογράψει στην Αμερική τη συμφωνία με το πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, το οποίο θα έλθει στο νησί για να δημιουργήσει ερευνητικά κέντρα. Η απόφαση είναι καταπληκτική, αν σκεφτεί κανείς ότι σε αυτό το κέντρο εργάζονται 25 νομπελίστες και δεκάδες άλλες διάνοιες. Πρωτεργάτης σε αυτή την περίπτωση είναι ο Υπουργός Εμπορίου Γιώργος Λιλλήκας, ο οποίος διαθέτει το όραμα να προχωρήσει αυτό το δύσκολο εγχείρημα. Θα πληρώσει η Κύπρος τα πρώτα 10 χρόνια £17εκ. αλλά αν θα υπάρξουν αποτελέσματα και εφευρέσεις που θα βοηθήσουν τον τόπο να πάει μπροστά τότε αξίζει τον κόπο.
? Ο μεγάλος κίνδυνος, είναι να μείνει στη μέση η ακριβή προσπάθεια, όπως τόσες και τόσες μεγαλόστομες διακηρύξεις. Σίγουρα θα υπάρξουν αμφισβητήσεις για την αξία της προσπάθειας σε πολλά επίπεδα, τόσο πολιτικά όσο και επιστημονικά. Πολλοί θα αντιδράσουν και περισσότεροι θα θεωρήσουν ως περιττά τα αποτελέσματα των επιστημονικών ερευνών και εισηγήσεων του κέντρου. Ας μην ξεχνούμε πόσες και πόσες μελέτες σπουδαίων επιστημόνων κατέληξαν σκονισμένες στα ράφια ή και τους κάλαθους πολλών Υπουργείων. Η κυβέρνηση, σημερινή ή αυριανή, θα έχει άραγε τη βούληση να στηρίξει το κέντρο μέχρι τέλους, έστω και αν στα πρώτα του βήματα, υπάρχουν και ατυχίες;
? Η μόνη διαφορά είναι ότι σε αυτή την περίπτωση, η Κύπρος, δεν είναι πλέον το μοναξιασμένο και εν πολλοίς αναρχοαυτόνομο νησί της Μεσογείου, αλλά βρίσκεται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αναγκασμένη να ακολουθεί τους κανόνες των Βρυξελλών. Το αυστηρό πλαίσιο που καθορίζουν οι Ευρωπαϊκές οδηγίες και ο κίνδυνος για τιμωρίες από παρασπονδίες παραμονεύει. Η ποιότητα στην παραγωγή προϊόντων είναι μονόδρομος, ενώ κάποιες «αρπακτές» εις βάρος της ποιότητας της ζωής, δεν μπορούν να υπάρχουν. Η εποχή της ασυδοσίας και του «δεν πειράζει» αν μολυνθούν και κάποιοι άνθρωποι έχει περάσει ανεπιστρεπτί.
? Μια χώρα, ένας τόπος, επιτυγχάνει οικονομικά άλματα, όταν υλοποιήσει μια καινοτομία, δηλαδή όταν βρει μια εφεύρεση, με ευρεία εφαρμογή. Η διαπίστωση ανήκει σε οικονομολόγους και επιβεβαιώνεται από ιστορικά γεγονότα. Πρώτα ήταν η βιομηχανική επανάσταση, η οποία ανέτρεψε αρχές και δεδομένα αιώνων, αντικαθιστώντας τη δύναμη της γης από τη δύναμη της βιομηχανικής παραγωγής. Σήμερα ζούμε την τεχνολογία των ηλεκτρονικών υπολογιστών, η οποία οδηγεί στην παγκοσμιοποίηση και την υποβάθμιση της έννοιας του τόπου από την έννοια του χρόνου. Η δύναμη σήμερα βρίσκεται στη συνάρτηση κεφαλαίων και γνώσεων. Είναι χαρακτηριστικό το παράδειγμα των Ηνωμένων Πολιτειών οι οποίες όπως λένε, βρίσκονται μερικές δεκάδες χρόνια μπροστά σε επίπεδο τεχνολογικών επιτευγμάτων από τις υπόλοιπες χώρες του κόσμου.

? Οι εφευρέσεις συνοδεύονται από τεράστια οικονομικά κέρδη. Περισσότερο στην Αμερική και λιγότερο στην Ευρώπη, τα μεγάλα ερευνητικά κέντρα χρηματοδοτούνται με εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια και ευρώ από ιδιωτικές εταιρίες, οι οποίες φυσικά κερδίζουν πολλαπλάσια από την εκμετάλλευση των αποτελεσμάτων των ερευνών. Είναι χαρακτηριστικό το παράδειγμα του πρώτου κλωνοποιημένου προβάτου της Ντόλης, η οποία για να «γεννηθεί» απαιτήθηκαν δαπάνες εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ, τα οποία κατέβαλαν φαρμακευτικές εταιρίες. Φυσικά δεν είχαν στη συνέχεια παράπονο, αφού από τα ευρήματα των ερευνών, είχαν ακολούθως πολλαπλάσια κέρδη.