Επιμένοντας στα πανηγύρια
.
Είναι φοβερό και μόνο να αναλογιστεί κανείς τη δύναμη της παράδοσης και των συνηθειών ενός τόπου. Στην παγκοσμιοποιημένη εποχή της τηλεόρασης και της μαζικής παραγωγής, ο άνθρωπος αναζητά το δικό του, αυτό που έμαθε από τους προγόνους του, τα μυστικά που κρύβουν μέσα τους τα γονίδια. Στην τελευταία πανήγυρη της Αγίας Θέκλας, δίπλα στη Μοσφιλωτή γινόταν το αδιαχώρητο το βράδυ μετά τον εσπερινό. Χιλιάδες πιστοί συνωστίζονταν για να προσκυνήσουν την εικόνα της Αγίας αλλά και τα Ιερά λείψανα. Υπομονετικά, χωρίς να λείπουν και οι εκνευρισμοί και τα κουσούρια της φυλής. Αλλά ο πόθος της προσευχής και η χαρά της προσμονής ήταν τόσο ζωντανοί που κυριολεκτικά εκπηδούσαν από τα μάτια των πιστών. Εκεί όμως που φανερωνόταν ο πόνος της ψυχής, σ' όλη του την έκταση ήταν στο υπόγειο της εκκλησίας, στο χώρο του αγιάσματος. Λίγος πηλός και λίγο αγίασμα, η μεγαλύτερη παρηγοριά, τα καλύτερα δώρα της Αγίας Θέκλας.
Το αρχαίο μοναστήρι, καλοσυντηρημένο, γεμάτο λουλούδια και ομορφιές. Οι μοναχές πρόσχαρες και ευγενικές αποτελούσαν την ψυχή του αγιασμένου χώρου. Η αρχαία πέτρα φανερώθηκε, το ψυχρό τσιμέντο ήταν ελάχιστο, ενώ οι λιτές γραμμές ακτινοβολούσαν την αρμονία της απλότητας. Βεβαίως δεν έλειπε το κιτς, των πινακίδων και κάποιων άσχημων κιβωτίων, τα οποία ωστόσο περνούσαν απαρατήρητα. Στην εξαίρεση του κανόνα να προσθέσουμε και τις ανώνυμες εξ Ελλάδος - λόγω προφοράς - κυρίες που ζητούσαν βοήθεια για τα παιδιά τους που υπέφεραν. Είναι μεγάλη υπόθεση να ταπεινωθείς και να ζητήσεις βοήθεια, - μεγαλύτερο μισθό λαμβάνει αυτός που ζητά από αυτόν που δίδει - αλλά ο τρόπος του αιτήματος φανερώνει πολλά. Ακόμη, πολλά φανερώνει η επίκληση του Αντένα για επιβεβαίωση της αλήθειας του αιτήματος.
Έξω από το μοναστήρι, εκατοντάδες ήταν οι πωρικοπούληδες, οι πωλητές παιγνιδιών, τα κυπριακά καζίνα - καζαντί - οι πωλητές κασετών και ψηφιακών δίσκων. Πολλοί ήταν και οι πωλητές παραδοσιακών αλλαντικών όπως χοιρομεριών, λούτζων και λουκάνικων. Μερικοί προτίμησαν το εντελώς σύγχρονο παραδοσιακό σουβλάκι και σεφταλιά. Αυτός που έκλεψε κυριολεκτικά την παράσταση ήταν ένας πολυμήχανος Κύπριος που έδεσε άλογα μικρά και μεγάλα, γύρω από ένα μηχανισμό που γυρνούσε κυκλικά, κάτι σαν τα παλιά αλακάτια. Πάνω στα ζώα επιβιβάζονταν μικροί και όχι μόνο, πληρώνοντας το ανάλογο τίμημα.
Το ερώτημα που προβάλλει είναι αν όλος αυτός ο χαμός επιτρέπεται σε ένα μοναστήρι. Η απάντηση δεν είναι εύκολη, αφού δεν είναι λίγοι που μπορεί να σκανδαλιστούν. Ωστόσο, παρά την υπερβολή που παρατηρείται πολλές φορές, με τα μεγάφωνα και τους κράχτες, εντούτοις θα ήταν τραγικό αυτή η παράδοση να χαθεί. Άνθρωποι μικροί και μεγάλοι, κληρικοί και λαϊκοί μπορούν επιτέλους μαζί να διασκεδάζουν και μαζί να τιμούν τους αγίους. Όσο και αν φαίνεται παράξενο, είναι από τους λίγους τόπους που μπορούν οι κληρικοί να διασκεδάζουν μαζί με τις παπαδιές και τα παιδιά τους.
Στην αρχαία εκκλησία, στα μοναστήρια και σε λιγότερο βαθμό στις ενορίες και τα χωριά, πάντα η Θεία Λειτουργία συνοδευόταν από φαγητό. Ιδιαιτέρως στις γιορτές, οι γιορτάρηδες κερνούσαν όλο το χωριό, ενώ έκαναν συμπόσιο σε συγγενείς και φίλους. Ανάλογα είναι και τα πανηγύρια, τα οποία αποτελούν εκφράσεις της συλλογικής χαράς. Πνευματική τροφή, μαζί με τέρψη του σώματος. Ο άρρηκτος δεσμός μεταξύ ύλης και πνεύματος, ποτέ δεν πρέπει να παραμελείται. Ο άνθρωπος είναι άνθρωπος, μόνο όταν είναι και σώμα και ψυχή. Όταν το ένα υπερτονίζεται σε βάρος του άλλου, τότε κάπου υπάρχει λάθος. Το σώμα είναι ναός του Αγίου Πνεύματος, ενώ η θεία χάρις κατοικοεδρεύει ακόμη και μετά τον θάνατο, στα οστά και στα σώματα των αγίων. Τα πανηγύρια δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ταλαιπωρία και ενόχληση, αλλά ως μέσα τέρψης της ψυχής και του σώματος. Η αληθινή ευτυχία, η βίωση του παραδείσου βρίσκεται στην επικοινωνία με τους άλλους ανθρώπους.
Το αρχαίο μοναστήρι, καλοσυντηρημένο, γεμάτο λουλούδια και ομορφιές. Οι μοναχές πρόσχαρες και ευγενικές αποτελούσαν την ψυχή του αγιασμένου χώρου. Η αρχαία πέτρα φανερώθηκε, το ψυχρό τσιμέντο ήταν ελάχιστο, ενώ οι λιτές γραμμές ακτινοβολούσαν την αρμονία της απλότητας. Βεβαίως δεν έλειπε το κιτς, των πινακίδων και κάποιων άσχημων κιβωτίων, τα οποία ωστόσο περνούσαν απαρατήρητα. Στην εξαίρεση του κανόνα να προσθέσουμε και τις ανώνυμες εξ Ελλάδος - λόγω προφοράς - κυρίες που ζητούσαν βοήθεια για τα παιδιά τους που υπέφεραν. Είναι μεγάλη υπόθεση να ταπεινωθείς και να ζητήσεις βοήθεια, - μεγαλύτερο μισθό λαμβάνει αυτός που ζητά από αυτόν που δίδει - αλλά ο τρόπος του αιτήματος φανερώνει πολλά. Ακόμη, πολλά φανερώνει η επίκληση του Αντένα για επιβεβαίωση της αλήθειας του αιτήματος.
Έξω από το μοναστήρι, εκατοντάδες ήταν οι πωρικοπούληδες, οι πωλητές παιγνιδιών, τα κυπριακά καζίνα - καζαντί - οι πωλητές κασετών και ψηφιακών δίσκων. Πολλοί ήταν και οι πωλητές παραδοσιακών αλλαντικών όπως χοιρομεριών, λούτζων και λουκάνικων. Μερικοί προτίμησαν το εντελώς σύγχρονο παραδοσιακό σουβλάκι και σεφταλιά. Αυτός που έκλεψε κυριολεκτικά την παράσταση ήταν ένας πολυμήχανος Κύπριος που έδεσε άλογα μικρά και μεγάλα, γύρω από ένα μηχανισμό που γυρνούσε κυκλικά, κάτι σαν τα παλιά αλακάτια. Πάνω στα ζώα επιβιβάζονταν μικροί και όχι μόνο, πληρώνοντας το ανάλογο τίμημα.
Το ερώτημα που προβάλλει είναι αν όλος αυτός ο χαμός επιτρέπεται σε ένα μοναστήρι. Η απάντηση δεν είναι εύκολη, αφού δεν είναι λίγοι που μπορεί να σκανδαλιστούν. Ωστόσο, παρά την υπερβολή που παρατηρείται πολλές φορές, με τα μεγάφωνα και τους κράχτες, εντούτοις θα ήταν τραγικό αυτή η παράδοση να χαθεί. Άνθρωποι μικροί και μεγάλοι, κληρικοί και λαϊκοί μπορούν επιτέλους μαζί να διασκεδάζουν και μαζί να τιμούν τους αγίους. Όσο και αν φαίνεται παράξενο, είναι από τους λίγους τόπους που μπορούν οι κληρικοί να διασκεδάζουν μαζί με τις παπαδιές και τα παιδιά τους.
Στην αρχαία εκκλησία, στα μοναστήρια και σε λιγότερο βαθμό στις ενορίες και τα χωριά, πάντα η Θεία Λειτουργία συνοδευόταν από φαγητό. Ιδιαιτέρως στις γιορτές, οι γιορτάρηδες κερνούσαν όλο το χωριό, ενώ έκαναν συμπόσιο σε συγγενείς και φίλους. Ανάλογα είναι και τα πανηγύρια, τα οποία αποτελούν εκφράσεις της συλλογικής χαράς. Πνευματική τροφή, μαζί με τέρψη του σώματος. Ο άρρηκτος δεσμός μεταξύ ύλης και πνεύματος, ποτέ δεν πρέπει να παραμελείται. Ο άνθρωπος είναι άνθρωπος, μόνο όταν είναι και σώμα και ψυχή. Όταν το ένα υπερτονίζεται σε βάρος του άλλου, τότε κάπου υπάρχει λάθος. Το σώμα είναι ναός του Αγίου Πνεύματος, ενώ η θεία χάρις κατοικοεδρεύει ακόμη και μετά τον θάνατο, στα οστά και στα σώματα των αγίων. Τα πανηγύρια δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ταλαιπωρία και ενόχληση, αλλά ως μέσα τέρψης της ψυχής και του σώματος. Η αληθινή ευτυχία, η βίωση του παραδείσου βρίσκεται στην επικοινωνία με τους άλλους ανθρώπους.
Σχόλια