Ζώον θεούμενον και ζώον πολιτικόν είναι ο άνθρωπος και ο σοφός, έργω και λόγω, Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, μέσα από τη σταυρωμένη αλλά ακτινοβολούσα Ορθοδοξία στο Φανάρι, δίδει μαθήματα πολιτικής τέχνης.
Μιλώντας σε συμπόσιο που οργάνωσε το ίδρυμα Δημοσιογράφων και Συγγραφέων με θέμα "Η Τέχνη της Συμβίωσης", με την ευκαιρία των εορτασμών για την 700ή επέτειο της ίδρυσης του Οθωμανικού Κράτους, ο Προκαθήμενος της Ορθοδοξίας τολμά και δηλώνει ότι: «Μεγάλες αυτοκρατορίες αποδυναμώθηκαν και διαλύθηκαν όταν οι ηγέτες τους δεν κατείχαν την τέχνη τού να συμβιβάζουν τα ποικιλότροπα στοιχεία φυλετικών, εθνικών, θρησκευτικών, γλωσσικών και πολιτιστικών ομάδων που αποτελούν την ενιαία κρατική οντότητα».
«Αν οι διάφορες ομάδες που συνυπάρχουν σε μια κρατική οντότητα διαπιστώσουν ότι δεν εξυπηρετούνται οι επιθυμίες και οι επιδιώξεις τους, θέτουν αναμφιβόλως το ερώτημα με ποιο κόστος μπορούν να αποχωριστούν της ενιαίας αυτής κρατικής οντότητας. Εάν τεθεί το ερώτημα αυτό, τότε αρχίζουν και διαλυτικές διεργασίες, οι οποίες φθείρουν την κρατική οντότητα και οδηγούν στη σταδιακή συρρίκνωσή της".
"Ο μειωμένης σοφίας πολιτικός αντί να εμβαθύνει εις τα αίτια των αποσχιστικών τάσεων στρέφεται προς δύο κατευθύνσεις: είτε εις την βιολογική εξαφάνιση της αντιδρώσας ομάδας, οπότε ευρισκόμεθα προ φυσικής γενοκτονίας, είτε εις την βιαία καθυπόταξίν της διά σκληροτέρων μέτρων". Τα μέτρα αυτά ενδέχεται να καταστείλουν προσωρινά τις αποσχιστικές ενέργειες. Δεν θίγουν όμως τα βαθύτερα αίτια τους, αλλά τα ισχυροποιούν εις τα συνειδήσεις των αντιδρώντων και καταπιεζομένων, οι οποίοι απλώς αναβάλλουν την εξέγερση".
Θέλει σίγουρα μεγάλη τόλμη για να αναφέρεις όλα αυτά μέσα στην Τουρκία, όπου απλώς να σημειωθεί, ότι οι μισοί δημοσιογράφοι βρίσκονται στη φυλακή, ενώ ακόμη κανένα τηλεοπτικό συνεργείο δεν μπορεί να κινηματογραφήσει χωρίς συνοδό μέσα στις μεγαλουπόλεις της Τουρκίας… και αυτά είναι που γνωρίζουμε. Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος στην ίδια ομιλία προειδοποιεί ότι «η τέχνη τού συμβιώνειν ατυχώς δεν διδάσκεται επαρκώς εις τας σχολάς των πολιτικών επιστημών. Ενίοτε δε αναλαμβάνουν πολιτικές ευθύνες πρόσωπα έχοντα ειδίκευσιν εις την τέχνη της βιαίας και δυναμικής υποτάξεως αντιπάλων με αποτέλεσμα να εισάγουν εις το εσωτερικό των κοινωνιών μεθόδους προορισμένες να εφαρμοστούν επί εξωτερικών αξόνων. Οι άνθρωποι αυτοί προσφέρουν τας χειρίστους δυνατάς υπηρεσίας εις το κράτος.
Και κατέληξε ευχόμενος: «Οι σεισμοί να ενεργοποιήσουν εις τας καρδίας όλων το εκεί υπάρχον πυρ της αγάπης, ώστε αυτό να κατακάψει τα χαλάσματα του παρελθόντος και να κτίσομεν εις την θέσιν αυτών μια νέα ανοιχτή, πολυεθνική, πολυπολιτισμική και πολυθρησκευτική κοινωνία, εις την οποίαν έκαστος θα επιλέγει ελευθέρως τον τρόπο της ζωής του, εν απολύτω σεβασμώ προς την επιλογή του συνανθρώπου του. Τότε θα έχουμε εφαρμόσει την τέχνη του συμβιώνειν και θα έχουμε δικαιώσει την ανθρώπινη ιδιότητά μας".
Η τέχνη της πολιτικής μαζί με την τέχνη της αγάπης, η άλλη προσέγγιση στο μέγα ζήτημα που λέγεται πορεία ενός λαού μέσα στην ιστορία. Περηφανευόμαστε ότι, ως μικρός λαός, δεν χαθήκαμε μέσα στους αιώνες, αλλά μπορέσαμε και επιβιώσαμε λόγω της πνευματικής και πολιτιστικής μας κληρονομιάς.
Κομπάζουμε σήμερα, ότι είμαστε απόγονοι μεγάλων ανδρών, ενώ οι ξένοι μάς κοροϊδεύουν γιατί δεν ξέρουμε ούτε ποιοι είμαστε, αλλά ούτε και πού πάμε…
Ο φωτισμένος Ιεράρχης, μέσα από τον καταιγισμό των συκοφαντιών και των επιθέσεων εναντίον της σταυρωμένης Ορθοδοξίας της Πόλης, της έδρας του Οικουμενικού Πατριαρχείου, κάνει το επόμενο βήμα. Τολμά, δεν σιωπά, αλλά δίνει μαθήματα πολιτικής τέχνης και πολιτικού ήθους.
Το δόγμα της μη βίας που χρησιμοποίησε ο σοφός Ινδός Μαχάτμα Γκάντι, η τέχνη της συνύπαρξης με τον ισχυρότερο, η τέχνη των Φαναριωτών, η δύναμη του πνεύματος έναντι της δύναμης της ύλης, η δύναμη της αγάπης έναντι του μίσους, ξεφεύγουν στον δύσμοιρο τόπο μας και χάνονται μέσα στην παραζάλη της υπερβολής και των σούπερ-πατριωτών, των ολίγων μωρών, των κοκορόμυαλων, που βάλθηκαν σώνει και καλά να μας πείσουν ότι είμαστε η άρια –μετά Χίτλερ- φυλή. Η τέχνη της διπλωματίας, η «τέχνη τού πολιτεύεσθαι», η τέχνη του εφικτού, η συνεκτίμηση των δυνατοτήτων και των δυνάμεων, χάνεται στους εύκολους αφορισμούς και ούτε καν το αξίωμα, ότι η δύναμη της διπλωματίας είναι ισχυρότερη από τη δύναμη των όπλων – όσο και αν ακούγεται ουτοπικό – δεν γνωρίζουμε.
Όμως, η ελπίδα δεν χάνεται και οι λίγοι πάντα σώζουν τους πολλούς… Όσο και αν κι αυτό ακούγεται ουτοπικό, είναι όμως αληθινό.
Μιλώντας σε συμπόσιο που οργάνωσε το ίδρυμα Δημοσιογράφων και Συγγραφέων με θέμα "Η Τέχνη της Συμβίωσης", με την ευκαιρία των εορτασμών για την 700ή επέτειο της ίδρυσης του Οθωμανικού Κράτους, ο Προκαθήμενος της Ορθοδοξίας τολμά και δηλώνει ότι: «Μεγάλες αυτοκρατορίες αποδυναμώθηκαν και διαλύθηκαν όταν οι ηγέτες τους δεν κατείχαν την τέχνη τού να συμβιβάζουν τα ποικιλότροπα στοιχεία φυλετικών, εθνικών, θρησκευτικών, γλωσσικών και πολιτιστικών ομάδων που αποτελούν την ενιαία κρατική οντότητα».
«Αν οι διάφορες ομάδες που συνυπάρχουν σε μια κρατική οντότητα διαπιστώσουν ότι δεν εξυπηρετούνται οι επιθυμίες και οι επιδιώξεις τους, θέτουν αναμφιβόλως το ερώτημα με ποιο κόστος μπορούν να αποχωριστούν της ενιαίας αυτής κρατικής οντότητας. Εάν τεθεί το ερώτημα αυτό, τότε αρχίζουν και διαλυτικές διεργασίες, οι οποίες φθείρουν την κρατική οντότητα και οδηγούν στη σταδιακή συρρίκνωσή της".
"Ο μειωμένης σοφίας πολιτικός αντί να εμβαθύνει εις τα αίτια των αποσχιστικών τάσεων στρέφεται προς δύο κατευθύνσεις: είτε εις την βιολογική εξαφάνιση της αντιδρώσας ομάδας, οπότε ευρισκόμεθα προ φυσικής γενοκτονίας, είτε εις την βιαία καθυπόταξίν της διά σκληροτέρων μέτρων". Τα μέτρα αυτά ενδέχεται να καταστείλουν προσωρινά τις αποσχιστικές ενέργειες. Δεν θίγουν όμως τα βαθύτερα αίτια τους, αλλά τα ισχυροποιούν εις τα συνειδήσεις των αντιδρώντων και καταπιεζομένων, οι οποίοι απλώς αναβάλλουν την εξέγερση".
Θέλει σίγουρα μεγάλη τόλμη για να αναφέρεις όλα αυτά μέσα στην Τουρκία, όπου απλώς να σημειωθεί, ότι οι μισοί δημοσιογράφοι βρίσκονται στη φυλακή, ενώ ακόμη κανένα τηλεοπτικό συνεργείο δεν μπορεί να κινηματογραφήσει χωρίς συνοδό μέσα στις μεγαλουπόλεις της Τουρκίας… και αυτά είναι που γνωρίζουμε. Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος στην ίδια ομιλία προειδοποιεί ότι «η τέχνη τού συμβιώνειν ατυχώς δεν διδάσκεται επαρκώς εις τας σχολάς των πολιτικών επιστημών. Ενίοτε δε αναλαμβάνουν πολιτικές ευθύνες πρόσωπα έχοντα ειδίκευσιν εις την τέχνη της βιαίας και δυναμικής υποτάξεως αντιπάλων με αποτέλεσμα να εισάγουν εις το εσωτερικό των κοινωνιών μεθόδους προορισμένες να εφαρμοστούν επί εξωτερικών αξόνων. Οι άνθρωποι αυτοί προσφέρουν τας χειρίστους δυνατάς υπηρεσίας εις το κράτος.
Και κατέληξε ευχόμενος: «Οι σεισμοί να ενεργοποιήσουν εις τας καρδίας όλων το εκεί υπάρχον πυρ της αγάπης, ώστε αυτό να κατακάψει τα χαλάσματα του παρελθόντος και να κτίσομεν εις την θέσιν αυτών μια νέα ανοιχτή, πολυεθνική, πολυπολιτισμική και πολυθρησκευτική κοινωνία, εις την οποίαν έκαστος θα επιλέγει ελευθέρως τον τρόπο της ζωής του, εν απολύτω σεβασμώ προς την επιλογή του συνανθρώπου του. Τότε θα έχουμε εφαρμόσει την τέχνη του συμβιώνειν και θα έχουμε δικαιώσει την ανθρώπινη ιδιότητά μας".
Η τέχνη της πολιτικής μαζί με την τέχνη της αγάπης, η άλλη προσέγγιση στο μέγα ζήτημα που λέγεται πορεία ενός λαού μέσα στην ιστορία. Περηφανευόμαστε ότι, ως μικρός λαός, δεν χαθήκαμε μέσα στους αιώνες, αλλά μπορέσαμε και επιβιώσαμε λόγω της πνευματικής και πολιτιστικής μας κληρονομιάς.
Κομπάζουμε σήμερα, ότι είμαστε απόγονοι μεγάλων ανδρών, ενώ οι ξένοι μάς κοροϊδεύουν γιατί δεν ξέρουμε ούτε ποιοι είμαστε, αλλά ούτε και πού πάμε…
Ο φωτισμένος Ιεράρχης, μέσα από τον καταιγισμό των συκοφαντιών και των επιθέσεων εναντίον της σταυρωμένης Ορθοδοξίας της Πόλης, της έδρας του Οικουμενικού Πατριαρχείου, κάνει το επόμενο βήμα. Τολμά, δεν σιωπά, αλλά δίνει μαθήματα πολιτικής τέχνης και πολιτικού ήθους.
Το δόγμα της μη βίας που χρησιμοποίησε ο σοφός Ινδός Μαχάτμα Γκάντι, η τέχνη της συνύπαρξης με τον ισχυρότερο, η τέχνη των Φαναριωτών, η δύναμη του πνεύματος έναντι της δύναμης της ύλης, η δύναμη της αγάπης έναντι του μίσους, ξεφεύγουν στον δύσμοιρο τόπο μας και χάνονται μέσα στην παραζάλη της υπερβολής και των σούπερ-πατριωτών, των ολίγων μωρών, των κοκορόμυαλων, που βάλθηκαν σώνει και καλά να μας πείσουν ότι είμαστε η άρια –μετά Χίτλερ- φυλή. Η τέχνη της διπλωματίας, η «τέχνη τού πολιτεύεσθαι», η τέχνη του εφικτού, η συνεκτίμηση των δυνατοτήτων και των δυνάμεων, χάνεται στους εύκολους αφορισμούς και ούτε καν το αξίωμα, ότι η δύναμη της διπλωματίας είναι ισχυρότερη από τη δύναμη των όπλων – όσο και αν ακούγεται ουτοπικό – δεν γνωρίζουμε.
Όμως, η ελπίδα δεν χάνεται και οι λίγοι πάντα σώζουν τους πολλούς… Όσο και αν κι αυτό ακούγεται ουτοπικό, είναι όμως αληθινό.
Σχόλια