Και στραβός είναι ο γιαλός και στραβά αρμενίζουμε
σε αυτό τον έρμο τόπο. Αυτό το «κόλλημα» με το α-
τροποποίητο τάχα Σύνταγμα είναι και ακατανόητο και
άκρως υποκριτικό. Από τη μία, οι πολιτικοί ταγοί, μέμ-
φονται το γεγονός ότι το Κυπριακό Σύνταγμα είναι δο-
τό και δεν το ενέκρινε ο λαός και από την άλλη η ηγε-
σία του τόπου, αρνείται να το αλλάξει και περιορίζεται
σε ελάχιστες τροποποιήσεις. Το επιχείρημα ότι εφαρ-
μόζοντας το Σύνταγμα αποδεικνύουμε την κυριαρχία
της Κυπριακής Δημοκρατίας, δύσκολα μπορεί να γίνει
κατανοητό. Ήδη πέρασε σχεδόν μισός αιώνας από το
1964, αφότου οι Τουρκοκύπριοι αποχώρησαν από την
κυπριακή πολιτεία και σχεδόν τέσσερεις δεκαετίες α-
πό τη διχοτόμηση της Κύπρου. Και η υποψία των υπο-
ψιασμένων, είναι μήπως πίσω από το «στρεβλό» Σύ-
νταγμα κρύβονται συμφέροντα, τα οποία εύκολα α-
θωώνονται μπροστά στα δικαστήρια.
➧ Η φυγή των Τουρκοκυπρίων από το κυπριακό κράτος
ανέτρεψε στην ουσία το Σύνταγμα, αφού χάθηκε η ι-
σορροπία των εξουσιών, όπως την εμπνεύστηκαν οι
συντάκτες του Συντάγματος. Έτσι έχουμε ένα πανί-
σχυρο Πρόεδρο Δημοκρατίας, ο οποίος διορίζει δικα-
στές, γενικούς εισαγγελείς, τον διοικητή της Κεντρι-
κής Τράπεζας, ανεξάρτητους αξιωματούχους του κρά-
τους, σύμβουλους στους ημικρατικούς οργανισμούς
και ένα σωρό άλλους ανθρώπους κλειδιά στη διοίκη-
ση, χωρίς κανένα έλεγχο. Τα πράγματα είναι καλύτε-
ρα στη Βουλή, όπου τα κόμματα αντιπαλεύουν για την
εξουσία και τα διάφορα συμφέροντα. Εξαίρεση η σύ-
σκεψη των αρχηγών, ένα άτυπο Σώμα, το οποίο κατά-
ντησε ένα μικρό διευθυντήριο, όπως καταγγέλλουν
στα μουλωχτά πολλοί βουλευτές. Σε επίπεδο της Δι-
καιοσύνης τα πράγματα είναι καλύτερα, αφού υπάρ-
χει και η διέξοδος των ευρωπαϊκών δικαστηρίων.
➧ Τελευταία στρέβλωση στο πολιτειακό σύστημα, το
«πόθεν έσχες» με τα τραγελαφικά φαινόμενα και τις
αποκαλύψεις ότι ορισμένοι βουλευτές δεν υπέβαλαν
δήλωση για το «πόθεν έσχες» αλλά ούτε και φορολο-
γική δήλωση. Φυσικά, κανένας δεν μπορεί να ενοχλή-
σει τους βουλευτές, αφού απολαμβάνουν τη βουλευ-
τική ασυλία. Εδώ και πολλά χρόνια ψηφίστηκαν τρεις
νομοθεσίες για το «πόθεν έσχες» και καμία δεν ε-
φαρμόστηκε. Η πρώτη αφορά τους δημόσιους υπαλ-
λήλους, η δεύτερη τους συμβούλους στους ημικρατι-
κούς οργανισμούς και η τρίτη αφορά τους αξιωματού-
χους του κράτους. Στο τέλος της ημέρας ο στόχος «η
γυναίκα του Καίσαρα να είναι και να φαίνεται τίμια»
αποδεικνύεται «κούφια λόγια και αναβολές» όπως
λέει και ο λαϊκός στίχος.
➧ Μήπως ο θεσμός του «πόθεν έσχες» δεν είναι τελικά
η καλύτερη επιλογή. Μήπως αν επιμένει η Βουλή
στην εφαρμογή των νομοθεσιών, δεν θα δημιουργη-
θεί ένα γραφειοκρατικό κομφούζιο, δεν θα υποχρεω-
θούν δεκάδες υπάλληλοι να μαζεύουν χιλιάδες φακέ-
λους, οι οποίοι στο τέλος της ημέρας θα τοποθετού-
νται σκονισμένοι σε κάποια δωμάτια. Ποιοι θα εξετά-
ζουν τους φακέλους και ποιοι άραγε θα οδηγούν εκα-
τοντάδες πολίτες ενώπιον της δικαιοσύνης. Σήμερα έ-
χουμε το «τρελό» να μην μπορούν οι επιδότες να
βρουν επώνυμους, για να τους επιδώσουν αγωγές και
φυλακιστήρια.
➧ Η Κύπρος δεν είναι το κέντρο του κόσμου, όπως νομί-
ζουν πολλοί. Η λύση στην πάταξη της φοροδιαφυγής,
της φοροαποφυγής και της πάταξης της διαφθοράς
–γιατί αυτό είναι το ζητούμενο στο τέλος της ημέρας–
δεν γίνεται με δηλώσεις και άλλες γραφειοκρατικές
διαδικασίες. Η λύση βρίσκεται στη σύγχρονη τεχνολο-
γία και βεβαίως στον πλήρη έλεγχο όλων των συναλ-
λαγών, είτε από την Κεντρική Τράπεζα, όπως συμβαί-
νει σε άλλες χώρες, είτε από ένα άλλο Σώμα. Πιο α-
πλά κάθε τραπεζική συναλλαγή να καταγράφεται και
να ελέγχεται από ένα κεντρικό υπολογιστή, ο οποίος
απρόσωπα θα εντοπίζει «παράξενες» και ύποπτες κι-
νήσεις. Ευτυχώς, έχουμε έξυπνους ειδικούς στο νησί,
ικανούς να φτιάξουν προγράμματα και να ελέγχουν
χωρίς λάθη ένα μεγάλο υπολογιστή. Με τον τρόπο
αυτό θα παταχθούν και τα μαύρα χρήματα, τα οποία
θα εμφανίζονται κατά τις αγορές προϊόντων.
➧ Υπάρχουν και άλλα μέτρα που μπορούν να ληφθούν.
Καθιέρωση συντελεστή ΦΠΑ για είδη πολυτελείας και
συνένωση προς τα κάτω των δύο χαμηλότερων βαθ-
μίδων. Αυτός που θέλει να αγοράσει λιμουζίνα, αυτός
που θέλει να διαμένει σε έπαυλη, αυτός που θέλει
σκάφος, να μπορεί να το πράξει χωρίς να φοβάται ότι
θα έλθουν κάποιοι τεχνοκράτες του φόρου εισοδήμα-
τος και θα αρχίσουν τις ενοχλητικές ερωτήσεις. Και ό-
πως υποδείκνυε ένας πρώην υπουργός Οικονομικών
που πέτυχε θαύματα κατά της φοροδιαφυγής, αν θέ-
λεις να μαζέψεις φόρους, θα πρέπει να κλείσεις το
στόμα σου και να προσεγγίσεις στα μουλωχτά τους
φοροδιαφυγές. Η ίδια προσέγγιση μπορεί να γίνει και
για τους πολιτικούς, οι οποίοι τρέμουν και μόνο στην
ιδέα να βγει το όνομά τους. Το «name and shame»
δεν αφορά μόνο τους μικρούς και αδύναμους, αλλά
και τους ισχυρούς και τους διάσημους.
σε αυτό τον έρμο τόπο. Αυτό το «κόλλημα» με το α-
τροποποίητο τάχα Σύνταγμα είναι και ακατανόητο και
άκρως υποκριτικό. Από τη μία, οι πολιτικοί ταγοί, μέμ-
φονται το γεγονός ότι το Κυπριακό Σύνταγμα είναι δο-
τό και δεν το ενέκρινε ο λαός και από την άλλη η ηγε-
σία του τόπου, αρνείται να το αλλάξει και περιορίζεται
σε ελάχιστες τροποποιήσεις. Το επιχείρημα ότι εφαρ-
μόζοντας το Σύνταγμα αποδεικνύουμε την κυριαρχία
της Κυπριακής Δημοκρατίας, δύσκολα μπορεί να γίνει
κατανοητό. Ήδη πέρασε σχεδόν μισός αιώνας από το
1964, αφότου οι Τουρκοκύπριοι αποχώρησαν από την
κυπριακή πολιτεία και σχεδόν τέσσερεις δεκαετίες α-
πό τη διχοτόμηση της Κύπρου. Και η υποψία των υπο-
ψιασμένων, είναι μήπως πίσω από το «στρεβλό» Σύ-
νταγμα κρύβονται συμφέροντα, τα οποία εύκολα α-
θωώνονται μπροστά στα δικαστήρια.
➧ Η φυγή των Τουρκοκυπρίων από το κυπριακό κράτος
ανέτρεψε στην ουσία το Σύνταγμα, αφού χάθηκε η ι-
σορροπία των εξουσιών, όπως την εμπνεύστηκαν οι
συντάκτες του Συντάγματος. Έτσι έχουμε ένα πανί-
σχυρο Πρόεδρο Δημοκρατίας, ο οποίος διορίζει δικα-
στές, γενικούς εισαγγελείς, τον διοικητή της Κεντρι-
κής Τράπεζας, ανεξάρτητους αξιωματούχους του κρά-
τους, σύμβουλους στους ημικρατικούς οργανισμούς
και ένα σωρό άλλους ανθρώπους κλειδιά στη διοίκη-
ση, χωρίς κανένα έλεγχο. Τα πράγματα είναι καλύτε-
ρα στη Βουλή, όπου τα κόμματα αντιπαλεύουν για την
εξουσία και τα διάφορα συμφέροντα. Εξαίρεση η σύ-
σκεψη των αρχηγών, ένα άτυπο Σώμα, το οποίο κατά-
ντησε ένα μικρό διευθυντήριο, όπως καταγγέλλουν
στα μουλωχτά πολλοί βουλευτές. Σε επίπεδο της Δι-
καιοσύνης τα πράγματα είναι καλύτερα, αφού υπάρ-
χει και η διέξοδος των ευρωπαϊκών δικαστηρίων.
➧ Τελευταία στρέβλωση στο πολιτειακό σύστημα, το
«πόθεν έσχες» με τα τραγελαφικά φαινόμενα και τις
αποκαλύψεις ότι ορισμένοι βουλευτές δεν υπέβαλαν
δήλωση για το «πόθεν έσχες» αλλά ούτε και φορολο-
γική δήλωση. Φυσικά, κανένας δεν μπορεί να ενοχλή-
σει τους βουλευτές, αφού απολαμβάνουν τη βουλευ-
τική ασυλία. Εδώ και πολλά χρόνια ψηφίστηκαν τρεις
νομοθεσίες για το «πόθεν έσχες» και καμία δεν ε-
φαρμόστηκε. Η πρώτη αφορά τους δημόσιους υπαλ-
λήλους, η δεύτερη τους συμβούλους στους ημικρατι-
κούς οργανισμούς και η τρίτη αφορά τους αξιωματού-
χους του κράτους. Στο τέλος της ημέρας ο στόχος «η
γυναίκα του Καίσαρα να είναι και να φαίνεται τίμια»
αποδεικνύεται «κούφια λόγια και αναβολές» όπως
λέει και ο λαϊκός στίχος.
➧ Μήπως ο θεσμός του «πόθεν έσχες» δεν είναι τελικά
η καλύτερη επιλογή. Μήπως αν επιμένει η Βουλή
στην εφαρμογή των νομοθεσιών, δεν θα δημιουργη-
θεί ένα γραφειοκρατικό κομφούζιο, δεν θα υποχρεω-
θούν δεκάδες υπάλληλοι να μαζεύουν χιλιάδες φακέ-
λους, οι οποίοι στο τέλος της ημέρας θα τοποθετού-
νται σκονισμένοι σε κάποια δωμάτια. Ποιοι θα εξετά-
ζουν τους φακέλους και ποιοι άραγε θα οδηγούν εκα-
τοντάδες πολίτες ενώπιον της δικαιοσύνης. Σήμερα έ-
χουμε το «τρελό» να μην μπορούν οι επιδότες να
βρουν επώνυμους, για να τους επιδώσουν αγωγές και
φυλακιστήρια.
➧ Η Κύπρος δεν είναι το κέντρο του κόσμου, όπως νομί-
ζουν πολλοί. Η λύση στην πάταξη της φοροδιαφυγής,
της φοροαποφυγής και της πάταξης της διαφθοράς
–γιατί αυτό είναι το ζητούμενο στο τέλος της ημέρας–
δεν γίνεται με δηλώσεις και άλλες γραφειοκρατικές
διαδικασίες. Η λύση βρίσκεται στη σύγχρονη τεχνολο-
γία και βεβαίως στον πλήρη έλεγχο όλων των συναλ-
λαγών, είτε από την Κεντρική Τράπεζα, όπως συμβαί-
νει σε άλλες χώρες, είτε από ένα άλλο Σώμα. Πιο α-
πλά κάθε τραπεζική συναλλαγή να καταγράφεται και
να ελέγχεται από ένα κεντρικό υπολογιστή, ο οποίος
απρόσωπα θα εντοπίζει «παράξενες» και ύποπτες κι-
νήσεις. Ευτυχώς, έχουμε έξυπνους ειδικούς στο νησί,
ικανούς να φτιάξουν προγράμματα και να ελέγχουν
χωρίς λάθη ένα μεγάλο υπολογιστή. Με τον τρόπο
αυτό θα παταχθούν και τα μαύρα χρήματα, τα οποία
θα εμφανίζονται κατά τις αγορές προϊόντων.
➧ Υπάρχουν και άλλα μέτρα που μπορούν να ληφθούν.
Καθιέρωση συντελεστή ΦΠΑ για είδη πολυτελείας και
συνένωση προς τα κάτω των δύο χαμηλότερων βαθ-
μίδων. Αυτός που θέλει να αγοράσει λιμουζίνα, αυτός
που θέλει να διαμένει σε έπαυλη, αυτός που θέλει
σκάφος, να μπορεί να το πράξει χωρίς να φοβάται ότι
θα έλθουν κάποιοι τεχνοκράτες του φόρου εισοδήμα-
τος και θα αρχίσουν τις ενοχλητικές ερωτήσεις. Και ό-
πως υποδείκνυε ένας πρώην υπουργός Οικονομικών
που πέτυχε θαύματα κατά της φοροδιαφυγής, αν θέ-
λεις να μαζέψεις φόρους, θα πρέπει να κλείσεις το
στόμα σου και να προσεγγίσεις στα μουλωχτά τους
φοροδιαφυγές. Η ίδια προσέγγιση μπορεί να γίνει και
για τους πολιτικούς, οι οποίοι τρέμουν και μόνο στην
ιδέα να βγει το όνομά τους. Το «name and shame»
δεν αφορά μόνο τους μικρούς και αδύναμους, αλλά
και τους ισχυρούς και τους διάσημους.
Σχόλια