ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΑΠΑΡΗ
ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 16/9/2018
Το όνειρο της συνεργατικής ιδέας, «όλοι για τον ένα και ο ένας για όλους»,
φαίνεται ότι αναγεννάτε από τις στάχτες του. Πρωτοπόροι αυτοί την φορά, είναι
οι κάτοικοι του Πελενδριού, ενώ ακολουθούν οι κάτοικοι της Πιτσιλιάς και του
Φαρμακά. Προς το παρόν σε εμπορικό και καταναλωτικό επίπεδο, δηλαδή τα γνωστά
«παντοπουλεία», ενώ στο μέλλον ίσως δούμε και το πιστωτικό επίπεδο, δηλαδή
μικρές Τράπεζες. Τα «βουνά» ανοίγουν το δρόμο και αφήνουν πίσω την Μεσαρκά, η
οποία πριν από 100 και πλέον χρόνια, από τον Λευκόνοικο, έθεσε τις βάσεις για
να νικηθεί η τοκογλυφία και οι τοκογλύφοι. Η ιστορία κάνει κύκλους και ο
Συνεργατισμός ή πιο απλά, οι μικρές Τράπεζες για τους φτωχούς και τους μεροκαματιάρηδες,
αποτελούν ανάγκη. «Ανάγκα και θεοί πείθονται» όχι μόνο για την Κύπρο, αλλά και για
όλη την Ευρώπη, όπου λειτουργούν εδώ και δεκαετίες οι Συνεργατικές Τράπεζες.
Οι μικρές Τράπεζες, όπως και το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα, το οποίο
θεσμοθετείται σιγά-σιγά, σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, στοχεύει στην προστασία
των αδυνάτων και των φτωχών, αλλά και συμφέρει στους ισχυρούς και πλούσιους. Αν
ο άνθρωπος δεν έχει ψωμί να φάει, τότε αναγκαστικά καταφεύγει στην κλοπή και το
έγκλημα για να επιβιώσει. Αυτό μεταφράζεται σε ανάγκη για μεγάλες αστυνομικές
δυνάμεις, οι οποίοι στοιχίζουν και αυτές πανάκριβα. Και το χειρότερο,
αναγκάζουν τους πλούσιους, να ζουν στην αβεβαιότητα και με τον φόβο για την ζωή
τους. Οι πρώτες εφημερίδες στην Κύπρο, στις αρχές του 20ου αιώνα, ήταν
γεμάτες με αναφορές σε «κρεμάλες» δηλαδή θανατικές ποινές. Τότε το νησί υπόφερε
από την πείνα, αλλά και από την τεράστια εγκληματικότητα. Ακόμη πολλές φορές,
οι Συνεργατικές Τράπεζες, καθίστανται ανάχωμα στα μονοπώλια των μεγάλων
Τραπεζών, τα οποία πολλές φορές υποπίπτουν στον πειρασμό της γκρίζας τοκογλυφίας.
Το νέο φιλόδοξο εγχείρημα, ο νέος Συνεργατισμός, θα πρέπει να σταθεί από
την αρχή, σε στέρεες βάσεις και σίγουρα πρέπει να διαφυλάξει αλώβητη την ηθική του
διάσταση. Ο «τεθνεώς» Συνεργατισμός, «διελύθη στα εξ ων συνετέθη», όχι μόνο από
τις απάτες των διοικούντων, όχι μόνο με εμπλοκή του στην απάτη του
χρηματιστηρίου, όχι μόνο με την είσοδο χρημάτων του υπόκοσμου, όχι μόνο με την
αναξιοκρατία και την μαζική είσοδο υπαλλήλων οι οποίοι δεν γνώριζαν την
Τραπεζική τέχνη, αλλά διαλύθηκε γιατί έχασε την «έξωθεν καλή μαρτυρία» την αξιοπιστία
του και την ηθική του καθαρότητα. Πιο απλά γιατί πρόδωσε τις αρχές του και
γιατί «έβγαλε φτερά όπως τον λίμπουρα» με αποτέλεσμα να κατακρημνισθεί.
Μια καλή ιδέα, είναι να περιοριστεί ο νέος Συνεργατισμός, στα άτομα τα
οποία έχουν μισθό μέχρι χίλια ευρώ και να παρέχει δάνεια μόνο μέχρι χίλια ευρώ.
Η κατηγορία αυτών των εργαζομένων, δεν είναι καθόλου ευκαταφρόνητη και σίγουρα
είναι πολλές χιλιάδες άτομα. Θα πρέπει να τεθεί και πλαφόν στις καταθέσεις, οι
οποίες δεν θα πρέπει να ξεπερνούν ίσως τις 10 χιλιάδες ευρώ. Επιπλέον τα
επιτόκια θα πρέπει να είναι λίγο πιο κάτω από τα επιτόκια των Τραπεζών. Οι
διαδικασίες θα πρέπει να είναι πολύ απλές και λιγότερο γραφειοκρατικές. Και
σίγουρα χωρίς μέγαρα και χωρίς διαφημίσεις.
Με την πρακτική αυτή, το ρίσκο θα είναι πολύ χαμηλό και οι πελάτες του νέου
Συνεργατισμού, θα μπορούν εύκολα να ανταποκρίνονται στις υποχρεώσεις τους. Σιγά
– σιγά, θα μπορούν να αυξάνονται τα ποσά, τα οποία θα μπορούν να δανείζονται τα
μέλη και το ύψος των καταθέσεων. Αλλά σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να
ξεπερνούν ούτε οι καταθέσεις, ούτε και τα δάνεια, το ποσό των εκατόν χιλιάδων
ευρώ, ώστε να τυγχάνουν πάντα και της εγγύησης του κράτους. Καλές ιδέες,
υπάρχουν πάρα πολλές, φτάνει από την αρχή να υπάρχει ένα «αυστηρό σύνταγμα»
ενεργειών και αυτοί οι οποίοι θα κληθούν να αναλάβουν το βάρος της ευθύνης, να
έχουν γνώσεις και στέρεες ηθικές αρχές.
Σχόλια