Η παγίδα των ιδιωτικοποιήσεων

Η παγίδα των ιδιωτικοποιήσεων

ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΑΠΑΡΗ

 ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 8/5/2016

 

«Κοιτάξτε τα λάστιχα των αυτοκινήτων του δημοσίου και τα λάστιχα των αυτοκινήτων ιδιωτικών εταιριών και θα καταλάβετε την διαφορά μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Στο δημόσιο είναι σχεδόν καινούργια, ενώ στους ιδιώτες είναι κατά κανόνα φθαρμένα». Η παρατήρηση ανήκει σε έμπειρο και πολιτικοποιημένο μηχανολόγο, ο οποίος δυσκολεύεται να αντιληφθεί την λατρεία στον ιδιωτικό τομέα και στο πείσμα των τροϊκανών και όχι μόνο, για ιδιωτικοποίηση ημικρατικών οργανισμών. Ο άνθρωπος ο οποίος εργάστηκε για πολλά χρόνια στον ιδιωτικό τομέα, έλεγε με παράπονο, ότι οι ιδιώτες ξεζουμίζουν τους υπαλλήλους, όχι μόνο μισθολογικά, αλλά και σε επίπεδο ασφάλειας στο χώρο εργασίας. Και όλα αυτά, με την διαχρονική ανοχή-ενοχή των εκάστοτε κυβερνώντων.

Κύπριος διάσημος γιατρός, με πείρα σε πολλές χώρες, έλεγε ότι τα καλύτερα συστήματα υγείας βρίσκονται σε χώρες, με μεγάλα ερευνητικά πανεπιστημιακά κέντρα, όπως η Γαλλία και το Ισραήλ και σε χώρες, όπου απαγορεύεται η άσκηση ιδιωτικής ιατρικής, όπως η Σουηδία και ο Καναδάς. Σε αυτές τις χώρες, η προτεραιότητα δεν είναι στο κέρδος των μετόχων των ιδιωτικών νοσηλευτηρίων, αλλά στην προώθηση της ποιότητας υγείας. Οι επιτυχίες των γιατρών, συνοδεύονται από τα αξιοκρατικά συστήματα ελέγχου και φυσικά από πολύ ψηλούς μισθούς. Εκεί τα ιατρικά λάθη τιμωρούνται, έστω και διά μέσου ασφαλιστικών εταιριών. Στην Κύπρο, κατά περίεργο τρόπο, είμαστε αναλογικά πρώτοι στις καισαρικές, ίσως και σε εγχειρήσεις, πρώτοι σε αξονικούς τομογράφους, ίσως και σε νοσηλευτήρια, αλλά η ποιότητα υγείας, σίγουρα δεν είναι αξιοζήλευτη και οι καταγγελίες για τα κακώς έχοντα δεν έχουν τελειωμό. Άρα φταίει το σύστημα, το οποίο ενοχικά στρουθοκαμηλίζει για να μην ενοχληθούν μερικοί μεγαλογιατροί. Εξάλλου το βαθύ σύστημα, θεραπεύεται στα καλύτερα κέντρα του εξωτερικού και δεν γνοιάζεται για τους μικρούς και άσημους.   

Διευθυντικό στέλεχος πολυεθνικής εταιρίας, με μακρά πείρα στον τομέα των τηλεπικοινωνιών, πρόβαλε το παράδειγμα του ΟΤΕ, ο οποίος πριν την ιδιωτικοποίηση, κατείχε τις εταιρίες τηλεπικοινωνιών, σχεδόν σε όλες τις χώρες των Βαλκανίων. Τα κέρδη για τον οργανισμό, έμμεσα και άμεσα, ήταν τεράστια για την Ελλάδα. Τα διευθυντικά στελέχη σε όλους τους οργανισμούς, ήταν έλληνες με τεράστιους μισθούς. Ακόμη εκατοντάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις και χιλιάδες εργαζόμενοι, είχαν δουλειά, προσφέροντας υπηρεσίες για τους οργανισμούς στις γειτονικές χώρες. Μόλις οι γερμανοί αγόρασαν τις μετοχές του ΟΤΕ και ανέλαβαν την διοίκηση του οργανισμού, το πρώτο που έκαναν ήταν να απολύσουν χιλιάδες εργαζόμενους σε όλους τις βαλκανικές χώρες και να βάλουν στις διευθυντικές θέσεις γερμανούς μάνατζερ. Το χειρότερο, είναι ότι πούλησαν τα αποθεματικά υλικά του ΟΤΕ και μετέφεραν όλα τα κέρδη στην Γερμανία. Την ίδια ώρα κουβαλούν από την Γερμανία, όλες τις πρώτες ύλες –από γραφεία μέχρι και καφέδες- για την λειτουργία των βαλκανικών οργανισμών τηλεπικοινωνιών. Αποτέλεσμα ήταν να κλείσουν χιλιάδες μικρές εταιρίες στην Ελλάδα, να χάσουν τις δουλειές τους χιλιάδες εργαζόμενοι και να χάσει το ελληνικό κράτος δισεκατομμύρια σε φόρους και τέλη.

Η αντιμετώπιση των κακώς εχόντων στο δημόσιο, δεν βρίσκεται μόνο στις ιδιωτικοποιήσεις, όπως απέδειξε και το παράδειγμα της Ελλάδας. Βρίσκεται σε παραδείγματα πολλών άλλων χωρών –ακόμη και της Αμερικής- όπου οι πολιτικοί δεν έχουν καμία ανάμειξη στα θέματα διοίκησης του δημοσίου και ιδιωτικές εταιρίες ελέγχουν τις ενέργειες των δαπανών του δημοσίου. Στην Κύπρο, όπου η περίφημη επιτροπή προστασίας του ανταγωνισμού βρίσκεται σε ανυποληψία και τα μονοπώλια ζουν και βασιλεύουν από την εποχή του Μακαρίου, η ιδιωτικοποίηση των ημικρατικών οργανισμών, δεν μπορεί να αποτελεί την καλύτερη λύση. Λιγότερο κράτος ναι, αλλά πρέπει το κράτος να διατηρεί στρατηγικούς τομείς, ώστε να ελέγχει τους ιδιώτες, οι οποίοι δεν χορταίνουν με τίποτα, ούτε και στην Κύπρο. Όσο λιγότερο εκατομμυριούχος έχουμε στην Κύπρο, τόσο καλύτερα θα περνούμε στον φυσικό μας παράδεισο.