Όταν καιγόταν
ο Πενταδάκτυλος, πριν από αρκετά χρό-
νια, ξεκίνησαν οι αντιπαραθέσεις, αν θα έπρεπε η Κυ-
πριακή Δημοκρατία να βοηθήσει στην κατάσβεση της
φωτιάς ή αν θα έπρεπε να αφήσουν να καεί το βουνό
με την «ανοικτή παλάμη». Ο καβγάς τότε είχε ένα πρω-
τόγνωρο για την εποχή χαρακτηριστικό, αφού δίχασε
τους «πατριώτες» της σκληρής γραμμής στο Κυπριακό.
Οι μεγαλύτεροι στην ηλικία, που περπάτησαν στον Πε-
νταδάκτυλο, απαιτούσαν να σταλούν πυροσβεστικά ο-
χήματα, ενώ οι νεότεροι, που δεν είχαν εμπειρίες, ορ-
γίζονταν και στη σκέψη να βοηθηθούν οι κατακτητές.
Τελικά, η Τουρκία και ο Ντενκτάς απάλλαξαν τους πα-
τριώτες από το δίλημμα, αφού απέρριψαν πρόταση της
κυβέρνησης για βοήθεια. Ο μισός Πενταδάκτυλος κάη-
κε και το θέμα έληξε.
Αυτές
τις μέρες γίναμε μάρτυρες ακόμη ενός δύσκο-
λου επεισοδίου, με τις πολύχρονες μαρτυρικές προ-
σπάθειες για επιδιόρθωση της μονής του Αποστόλου
Ανδρέα. Φθάσαμε στην πηγή, αλλά και πάλι, όπως φαί-
νεται, δεν θα πιούμε νερό και δεν θα προχωρήσουν τα
έργα αναστήλωσης του μοναστηριού. Η πλάκα είναι ότι
σήμερα είναι όλα έτοιμα. Τα σχέδια εκπονήθηκαν από
αρχιτέκτονες του Πανεπιστημίου Πατρών και τα χρήμα-
τα θα διατεθούν, στο μεγαλύτερό τους μέρος, από τα
Ηνωμένα Έθνη. Τα έγγραφα ετοιμάστηκαν στη βάση
πρακτικής που ακολουθείται διεθνώς σε ανάλογες πε-
ριπτώσεις. Ωστόσο, το όλο εγχείρημα κόλλησε στην α-
παίτηση της Εκκλησίας της Κύπρου όπως οι κατοχικές
δυνάμεις και το ψευδοκράτος αναγνωρίσουν ότι ιδιο-
κτήτης του μοναστηριού είναι η Εκκλησία της Κύπρου.
Λογικά και νομικά ο Αρχιεπίσκοπος έχει απόλυτο δί-
καιο, αφού τα Κατεχόμενα είναι τμήμα της Κυπριακής
Δημοκρατίας, όπως αναφέρεται και στη συνθήκη έντα-
ξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Και βεβαίως ο Μακαριότα-
τος αγωνίζεται για εφαρμογή των ανθρωπίνων δικαιω-
μάτων και με βάση το διεθνές δίκαιο.
Ωστόσο,
ποιο είναι άραγε το πραγματικό ζητούμενο;
Να αναστηλωθεί το μοναστήρι, ώστε να μην καταρρεύ-
σει, ή να αναγκαστεί η Τουρκία να παραδώσει νομικά,
για πρώτη φορά μετά το 1974, ένα τμήμα των Κατεχο-
μένων σε έναν νομικό θεσμό της Δημοκρατίας, την
Εκκλησία της Κύπρου; Και οι δύο στόχοι είναι θεμιτοί
και απολύτως σωστοί. Αλλά είναι άραγε πρακτικά εφι-
κτό να υλοποιηθούν ταυτόχρονα και οι δύο στόχοι;
Άραγε είναι δουλειά της Εκκλησίας της Κύπρου να επι-
διώξει κάτι που δεν πέτυχαν, για τέσσερεις σχεδόν δε-
καετίες, οι πολιτικοί ηγέτες αυτού του τόπου; Ακόμη,
πού πάει η ρήση του Χριστού «τα του Καίσαρος τω Καί-
σαρι και τα του Θεού τω Θεώ»; Με πιο απλά λόγια, οι
χριστιανοί εφαρμόζουν την αγάπη, η οποία φθάνει μέ-
χρι και τους εχθρούς. Από την άλλη, οι πολίτες –δηλαδή
οι ίδιοι άνθρωποι– εφαρμόζουν τους νόμους της εξου-
σίας, στο μέτρο που δεν πλήττουν άλλους ανθρώπους
και βεβαίως δεν αναγκάζονται να απαρνηθούν την πί-
στη τους.
Παράξενο
ακούγεται το αίτημα για υπογραφή εγγρά-
φου για τον ιδιοκτήτη της μονής, όταν η Κυπριακή Δη-
μοκρατία και όλη η Ευρωπαϊκή Ένωση αδυνατούν να ε-
φαρμόσουν τους νόμους που ψηφίζουν στην κατεχό-
μενη γη μας. Ποιο νομικό αντίκρισμα θα έχει η υπογρα-
φή του χαρτιού, όταν δεν θα μπορούν να μεταβούν στα
Κατεχόμενα τα όργανα εφαρμογής των νόμων, δηλαδή
η Αστυνομία; Ακόμη πιο παράξενο ακούγεται το αίτημα,
την ώρα που ήδη, πριν από μερικά χρόνια, έγιναν έργα
στον Απόστολο Ανδρέα, εκατομμυρίων ευρώ, για τοπιο-
τέχνηση του χώρου και των υποστατικών γύρω από τη
μονή. Παράξενο πρέπει να θεωρείται και το γεγονός ό-
τι εδώ και πολλά χρόνια δεν ζητήσαμε ανάλογα έγγρα-
φα ιδιοκτησίας, όταν επιδιορθώνονταν ναοί και άλλα
μνημεία στα Κατεχόμενα με δαπάνες εκατομμυρίων
ευρώ, οι οποίες προέρχονταν από τα Ηνωμένα Έθνη
και άλλες χώρες. Ανάμεσά τους ο ναός του Αγίου Μάμα
στη Μόρφου, το αρχαίο θέατρο των Σόλων, κοιμητήρια
και άλλα μνημεία.
« Όταν
οι άνθρωποι κάνουν σχέδια, ο Θεός γελά», λέει
μια σοφή ρήση, και ο Απόστολος Ανδρέας σίγουρα θα
«γελά» με τα καμώματα των ανθρώπων, που με «πο-
νηρκές» δεν αφήνουν να προχωρήσει η αναστήλωση
του μοναστηριού. Πριν από μερικά χρόνια, ήταν οι
Τούρκοι «πορικοπούληδες» που δεν έφευγαν από την
αυλή του μοναστηριού, ύστερα ήταν οι διαμάχες για
τον τρόπο αναστήλωσης της μονής. Κάποιοι ήθελαν να
χαλάσουν τα κτήρια πάνω από την Εκκλησία, άλλοι ή-
θελαν να διατηρηθεί η σημερινή αρχιτεκτονική, η ο-
ποία θυμίζει ένα τεράστιο πλοίο που ταξιδεύει νοερά
στα κύματα. Σήμερα λένε ότι θα προχωρήσουν οι ίδιες
οι κατοχικές δυνάμεις στην αναστήλωση του μοναστη-
ριού. Τώρα, τι θα γίνει στο τέλος της ημέρας, είναι μια
άλλη υπόθεση, και φαίνεται ότι μόνο με ένα θαύμα του
Αποστόλου Ανδρέα θα μπορέσει να αναστηλωθεί η μο-
νή του δημοφιλέστερου αγίου στην Κύπρο.
Σχόλια