Χαιρετίσματα... στον νέο ηγεμόνα
 |
| Χαιρετίσματα στην εξουσία |
ΜΕΤΑΞΥ σοβαρού και αστείου, συνηθίζουν να λένε ότι ο εκάστοτε πρόεδρος της Κύπρου έχει αυτοκρατορικές εξουσίες και δεν έχουν καθόλου άδικο. Το κοινοβούλιο δεν μπορεί να τον παύσει, μπορεί να αναπέμπει νόμους, διορίζει υπουργούς, εισαγγελείς, δικαστές, αστυνομικούς, ένα σωρό διοικητικούς σύμβουλους ημικρατικών οργανισμών και όσους δημοσίους υπαλλήλους επιθυμεί. Βεβαίως όταν δίδονταν όλες αυτές οι εξουσίες, υπήρχε και ο Τουρκοκύπριος αντιπρόεδρος, ο οποίος αποτελούσε την ασφαλιστική δικλίδα, στις όποιες αυθαιρεσίες της εξουσίας. Και αν η εξουσία φθείρει, η απόλυτη εξουσία οδηγεί σε επικίνδυνες ατραπούς και καταλήγει στην τυραννία. Ίσως οι υπερεξουσίες του εκάστοτε προέδρου της Δημοκρατίας, αποτελούν και την κύρια αιτία που δεν λύνεται εδώ και 34 χρόνια το Κυπριακό. Και στην ιδανικότερη λύση, θα πρέπει να περιοριστεί η εξουσία του Ελληνοκύπριου προέδρου και της αυλής, που συνήθως τον περιτριγυρίζει, και αυτό δεν είναι και το πιο εύκολο. Εξάλλου όπως αποδεικνύεται εδώ και δεκαετίες, το εθνικό πρόβλημα αποτελούσε την εύκολη δικαιολογία, για να δικαιολογηθούν αυθαιρεσίες, αδικίες, διαπλοκή και το πλιάτσικο στα βαλάντια των βιοπαλαιστών.
Η ΕΠΙΣΤΟΛΗ του Μεγάλου Φωτίου, του Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως (810 μ.Χ.-893 μ.Χ.) προς τον ηγεμόνα της Βουλγαρίας Βόγορη, ο οποίος βαπτίστηκε χριστιανός και ονομάστηκε Μιχαήλ, για τις ευθύνες και τα καθήκοντα του ηγεμόνα, είναι και σήμερα επίκαιρη. Το κείμενο αποτελεί τη χριστιανική έκδοση του τρόπου διακυβέρνησης των πολιτών και αποτελεί αντιθετική διαστολή με τη λογική του Μακιαβέλι. Πρόσφατα η επιστολή εκδόθηκε σε βιβλίο, με απόδοση και στη νεοελληνική γλώσσα, από τις εκδόσεις Αρμός. "Μπορεί να λειτουργήσει ως οροθέσιο διαστολής της ελληνικής από την κυρίαρχη στη Δύση φραγκική αντίληψη της πολιτικής." Στη χριστιανική προοπτική ο αυτοκράτορας ήταν εκείνος που επέλεξε ο Θεός για εξουσιάζει και η εξουσία του ήταν εφικτή μόνο με τη βοήθεια της θείας χάρης. Ο Μέγας Φώτιος προβάλλει την εικόνα του δίκαιου ηγεμόνα, ο οποίος βρίσκεται σε αντιδιαστολή με τον τύραννο. Θεωρεί μέγιστη αρετή του ηγεμόνα την υπομονή και υποδεικνύει τη σημασία της προσευχής, της ταπεινοφροσύνης και επισημαίνει και την ανάγκη σεβασμού προς τους ιερείς. Να σημειώσουμε ότι ο Μέγας Φώτιος πριν χειροτονηθεί ήταν ανώτερος δημόσιος λειτουργός και έφθασε μέχρι το βαθμό του πρωτασηκρήτου δηλαδή αρχηγός των σωματοφυλάκων του βυζαντινού αυτοκράτορα και του αρχιγραμματέα της κυβέρνησης. Ο Φώτιος από λαϊκός μέσα σε πέντε μέρες πέρασε από όλους του ιερατικούς βαθμούς και αναγορεύτηκε Πατριάρχης.
Η ΕΠΙΣΤΟΛΗ μπορεί να θεωρηθεί αντιδιαστολή προς τον Μακιαβέλλι, ο οποίος απορρίπτει την ταπεινοφροσύνη και προβάλλει μια νέα αμοραλιστική ηθική, σύμφωνα με την οποία ο ηγεμόνας οφείλει να ενεργεί αντίθετα με τα ανθρωπιστικά ιδεώδη, προκειμένου να εδραιώσει την εξουσία του. Θα πρέπει να έχει τη δύναμη να μην είναι καλός, να είναι υποκριτής, να φαίνεται σπλαχνικός και καλοπροαίρετος, αλλά στην ουσία να μην είναι. Η διατήρηση της εξουσίας θα πρέπει να επιτυγχάνεται με κάθε τρόπο, γι' αυτό και ο ηγεμόνας πρέπει να συμφιλιωθεί με την ιδέα ότι συχνά θα είναι ανάγκη να ενεργεί αντίθετα με τη συμπόνια, την ανθρωπιά και την αλήθεια. Ο Μακιαβέλι προτείνει δύο τρόπους δράσης, αυτόν που ταιριάζει στους ανθρώπους και αυτόν που ταιριάζει στα ζώα και υποδεικνύει ότι όπου δεν αρκεί ο πρώτος τότε πρέπει να χρησιμοποιείται και ο δεύτερος. Όπως γράφουν διάφοροι μελετητές, ο Μακιαβέλι ανατρέπει την ουμανιστική και χριστιανική ηθική, δίδοντας συμβουλές που ταιριάζουν στο "σύντροφο του διαβόλου".
@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@
Σοφές υποδείξεις Μεγάλου Φωτίου
ΣΤΑΧΥΟΛΟΓΩΝΤΑΣ ορισμένα σημεία από την επιστολή, διαπιστώνουμε πόσο επίκαιρη είναι και σήμερα, αφού όπως γράφει και ο Μέγας Φώτιος "είναι κοινή η φύση των ανθρώπων, επομένως και οι προσταγές είναι κοινές, αλλά κοινή είναι και η προσοχή και η επιμέλεια που απαιτούν από όλους". Και υποδεικνύει ότι "τον καλό ή κακό άρχοντα τον αναδεικνύει ο τρόπος άσκησης της εξουσίας" και ο άρχοντας κρίνεται από την άποψη των αρχομένων. * Ο Μέγας Φώτιος σημειώνει ότι: "συχνά τα όπλα επιβλήθηκαν στους λόγους αλλά και πολλές φορές, η δύναμη των λόγων άμβλυνε την οξύτητα του πολέμου και νίκησε την ορμή μεγάλων στρατευμάτων. Τα όπλα, λοιπόν, μαζί με τον λόγο στήνουν διπλό τρόπαιο." Και επειδή οι Κύπριοι κάθε φορά που θέλησαν με τη δύναμη των όπλων να επιβάλουν τη βούλησή τους (1955-60 και 1974) σμπαράλιασαν τα μούτρα τους, είναι καιρός να ενισχυθεί η διπλωματία και οι μάχες να γίνονται μόνο με τη δύναμη του μυαλού, των λόγων και της σύνεσης.
* Ο σοφός Πατριάρχης υποδεικνύει ότι κύριοι υπεύθυνοι για τη φαυλότητα ή τη σπουδαιότητα μιας χώρας είναι οι άρχοντες, αφού φαύλοι άρχοντες διαπλάθουν φαύλους πολίτες. "Το ήθος των αρχόντων γίνεται νόμος για τους υπηκόους τους." Και εδώ έρχονται τα επίκαιρα λόγια του νέου Αρχιεπισκόπου Αθηνών Ιερώνυμου, ο οποίος είπε ότι δεν είναι άρρωστοι οι θεσμοί αλλά οι άνθρωποι που τους υπηρετούν.
* Ο Μέγας Φώτιος δεν παραλείπει να επισημαίνει τη σημασία του περιβάλλοντος του άρχοντα. "Οι φαύλοι που περιστοιχίζουν τον άρχοντα διαβάλλουν και το δικό του ήθος." Αντίθετα, "όταν ο άρχων άρχει στον εαυτό του (και στο περιβάλλον του), τότε άρχει πραγματικά και στο λαό".
* Και συνεχίζει: "Λένε πως άξιος άρχοντας είναι όποιος κάνει μεγάλη μια μικρή χώρα. Εγώ όμως λέω πως ακόμα σημαντικότερο είναι αν κατορθώσει να κάνει σπουδαία μια πολιτεία φαύλη." Ο νέος πρόεδρος σίγουρα πρέπει να πολεμήσει και για τα δύο. Και να επανενώσει την Κύπρο και να αντιμετωπίσει τη διαφθορά, τη διαπλοκή και τις αδικίες. * Ο Μέγας Φώτιος μιλά και για τον τρόπο άσκησης της εξουσίας: "Να άρχεις όχι με τρόπο τυραννικό, αλλά με την εύνοια των αρχομένων. Η εύνοιά τους είναι μεγαλύτερο και ασφαλέστερο βάθρο της Αρχής παρά ο φόβος." Δυστυχώς όμως ο φόβος που μεταφράζεται σε απειλή, για την εργασία, την ανέλιξη, ακόμη και για την ηρεμία του βίου, σκιάζει την κυπριακή κοινωνία, ήταν και είναι, συχνά πυκνά, η μεγαλύτερη δύναμη καταστολής διαφωνιών και της άλλη άποψης. * Προχωρεί ακόμη ένα βήμα και σημειώνει ότι: "Πολλοί που νίκησαν τους εχθρούς, καταστράφηκαν απ' τους δικούς τους για την κακότητά τους, ενώ πολλοί που παρά λίγο να νικηθούν απ' τους εχθρούς, σώθηκαν απ' τους συμπατριώτες τους, που θυσίασαν ακόμα και τη ζωή τους για τον άρχοντα." Αν κοιτάξει κανείς στη σύγχρονη ιστορία της Κύπρου θα βρει πολλά παραδείγματα που αποδεικνύουν του λόγου το αληθές.
* Ο σοφός Πατριάρχης σημειώνει ότι "η ευδαιμονία τους (των αρχομένων) αναδεικνύει τη σύνεση και τη δικαιοσύνη της εξουσίας". Και αυτό δεν γίνεται με ρουσφέτια και παροχές αλλά κυρίως με τη δικαιοσύνη και την αξιοκρατία.
* Καλεί τους άρχοντες να έχουν ελεύθερο διάλογο με τους υπηκόους τους και σημειώνει: "να ζητάς τη γνώμη τους ώστε να τους κάνεις μετόχους και φιλίας και αρχής και αποφάσεων".
* Σημειώνει ακόμη ότι η εξουσία δεν σηκώνει εφησυχασμό, αλλά πρέπει οι άρχοντες να είναι συνεχώς σε εγρήγορση: "πολλές φορές, μια μικρή ραθυμία κατέστρεψε μεγάλες και τρανές εξουσίες, ενώ η ορμή μαζί με τη σωστή κρίση ξανάφεραν σε μεγάλη δύναμη στους νικημένους". * Ο Μέγας Φώτιος στην πολυσέλιδη επιστολή του υποδεικνύει ακόμη: "Να αποστρέφεσαι χείλη που κατηγορούν, αλλά και τις συκοφαντίες... Μην βιάζεσαι να κάνεις φίλους, αλλά αφού τους κάνεις διατήρησε με κάθε τρόπο τη φιλία... Μην ζητάς από τους φίλους να ακούς ό,τι σε ευχαριστεί αλλά την αλήθεια... διαφέρουν πάρα πολύ οι φίλοι από τους κόλακες, διότι οι κόλακες επαινώντας σε κατά πρόσωπο, δεν σε αφήνουν να συνειδητοποιήσεις τα λάθη σου και τα μεγαλοποιούν στα μάτια των άλλων με τις συκοφαντίες τους..."
* Ο σοφός Πατριάρχης καλεί τους ηγέτες να προσεύχονται στο Θεό, όχι μόνο για τα προσωπικά τους θέματα αλλά και για τους υπηκόους τους. "Οικοδόμησε ναούς στο όνομα του Θεού και των αγίων του και συνήθισε το λαό να εκκλησιάζεται σε αυτούς, ώστε οι άνθρωποι ζητώντας από κοινού το έλεος του Θεού και προσφέροντας κοινή δοξολογία, να φτάνουν σε πλήρη ομοψυχία και όλοι μαζί να καρπώνονται τη σωτηρία και την ωφέλεια."
Η εμφάνιση του άρχοντα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι υποδείξεις του Μεγάλου Φωτίου για τον τρόπο εμφάνισης και ομιλίας των αρχόντων. Οι υποδείξεις θυμίζουν εντολές που δίδουν συχνά πυκνά οι επικοινωνιολόγοι στους υποψηφίους άρχοντες.
* Η εικόνα του προσώπου, η περιποίηση των μαλλιών και τα ρούχα που φοράς πρέπει να δείχνουν ότι είσαι άνθρωπος κόσμιος και σεμνός, ο οποίος δεν εκτρέπεται προς τη νωθρότητα και δεν κινεί την περιέργεια των άλλων με το εξεζητημένο ντύσιμο... * Στον άρχοντα ταιριάζει κι ένας τρόπος προσεκτικού βαδίσματος, δηλαδή να μην προκαλεί με θηλυπρεπή και χαλαρή κίνηση, αλλά βέβαια, ούτε να κινείται γρήγορα και σπασμωδικά και χωρίς κανένα ρυθμό. Γενικά κάθε κίνηση πρέπει να έχει κάποια τάξη... * Πρέπει να προσέχεις και το πόσο γρήγορα μιλάς... Στην περίπτωση πολιτικών αγορεύσεων ενώπιον του λαού, είναι ανόητο και επικίνδυνο... * Το να ξεσπάς σε γέλωτες, και τη μορφή σου αλλοιώνει και τη σταθερότητα του χαρακτήρα σου βλάπτει.
Η ΕΠΙΣΤΟΛΗ του Μεγάλου Φωτίου, του Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως (810 μ.Χ.-893 μ.Χ.) προς τον ηγεμόνα της Βουλγαρίας Βόγορη, ο οποίος βαπτίστηκε χριστιανός και ονομάστηκε Μιχαήλ, για τις ευθύνες και τα καθήκοντα του ηγεμόνα, είναι και σήμερα επίκαιρη. Το κείμενο αποτελεί τη χριστιανική έκδοση του τρόπου διακυβέρνησης των πολιτών και αποτελεί αντιθετική διαστολή με τη λογική του Μακιαβέλι. Πρόσφατα η επιστολή εκδόθηκε σε βιβλίο, με απόδοση και στη νεοελληνική γλώσσα, από τις εκδόσεις Αρμός. "Μπορεί να λειτουργήσει ως οροθέσιο διαστολής της ελληνικής από την κυρίαρχη στη Δύση φραγκική αντίληψη της πολιτικής." Στη χριστιανική προοπτική ο αυτοκράτορας ήταν εκείνος που επέλεξε ο Θεός για εξουσιάζει και η εξουσία του ήταν εφικτή μόνο με τη βοήθεια της θείας χάρης. Ο Μέγας Φώτιος προβάλλει την εικόνα του δίκαιου ηγεμόνα, ο οποίος βρίσκεται σε αντιδιαστολή με τον τύραννο. Θεωρεί μέγιστη αρετή του ηγεμόνα την υπομονή και υποδεικνύει τη σημασία της προσευχής, της ταπεινοφροσύνης και επισημαίνει και την ανάγκη σεβασμού προς τους ιερείς. Να σημειώσουμε ότι ο Μέγας Φώτιος πριν χειροτονηθεί ήταν ανώτερος δημόσιος λειτουργός και έφθασε μέχρι το βαθμό του πρωτασηκρήτου δηλαδή αρχηγός των σωματοφυλάκων του βυζαντινού αυτοκράτορα και του αρχιγραμματέα της κυβέρνησης. Ο Φώτιος από λαϊκός μέσα σε πέντε μέρες πέρασε από όλους του ιερατικούς βαθμούς και αναγορεύτηκε Πατριάρχης.
Η ΕΠΙΣΤΟΛΗ μπορεί να θεωρηθεί αντιδιαστολή προς τον Μακιαβέλλι, ο οποίος απορρίπτει την ταπεινοφροσύνη και προβάλλει μια νέα αμοραλιστική ηθική, σύμφωνα με την οποία ο ηγεμόνας οφείλει να ενεργεί αντίθετα με τα ανθρωπιστικά ιδεώδη, προκειμένου να εδραιώσει την εξουσία του. Θα πρέπει να έχει τη δύναμη να μην είναι καλός, να είναι υποκριτής, να φαίνεται σπλαχνικός και καλοπροαίρετος, αλλά στην ουσία να μην είναι. Η διατήρηση της εξουσίας θα πρέπει να επιτυγχάνεται με κάθε τρόπο, γι' αυτό και ο ηγεμόνας πρέπει να συμφιλιωθεί με την ιδέα ότι συχνά θα είναι ανάγκη να ενεργεί αντίθετα με τη συμπόνια, την ανθρωπιά και την αλήθεια. Ο Μακιαβέλι προτείνει δύο τρόπους δράσης, αυτόν που ταιριάζει στους ανθρώπους και αυτόν που ταιριάζει στα ζώα και υποδεικνύει ότι όπου δεν αρκεί ο πρώτος τότε πρέπει να χρησιμοποιείται και ο δεύτερος. Όπως γράφουν διάφοροι μελετητές, ο Μακιαβέλι ανατρέπει την ουμανιστική και χριστιανική ηθική, δίδοντας συμβουλές που ταιριάζουν στο "σύντροφο του διαβόλου".
@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@
Σοφές υποδείξεις Μεγάλου Φωτίου
ΣΤΑΧΥΟΛΟΓΩΝΤΑΣ ορισμένα σημεία από την επιστολή, διαπιστώνουμε πόσο επίκαιρη είναι και σήμερα, αφού όπως γράφει και ο Μέγας Φώτιος "είναι κοινή η φύση των ανθρώπων, επομένως και οι προσταγές είναι κοινές, αλλά κοινή είναι και η προσοχή και η επιμέλεια που απαιτούν από όλους". Και υποδεικνύει ότι "τον καλό ή κακό άρχοντα τον αναδεικνύει ο τρόπος άσκησης της εξουσίας" και ο άρχοντας κρίνεται από την άποψη των αρχομένων. * Ο Μέγας Φώτιος σημειώνει ότι: "συχνά τα όπλα επιβλήθηκαν στους λόγους αλλά και πολλές φορές, η δύναμη των λόγων άμβλυνε την οξύτητα του πολέμου και νίκησε την ορμή μεγάλων στρατευμάτων. Τα όπλα, λοιπόν, μαζί με τον λόγο στήνουν διπλό τρόπαιο." Και επειδή οι Κύπριοι κάθε φορά που θέλησαν με τη δύναμη των όπλων να επιβάλουν τη βούλησή τους (1955-60 και 1974) σμπαράλιασαν τα μούτρα τους, είναι καιρός να ενισχυθεί η διπλωματία και οι μάχες να γίνονται μόνο με τη δύναμη του μυαλού, των λόγων και της σύνεσης.
* Ο σοφός Πατριάρχης υποδεικνύει ότι κύριοι υπεύθυνοι για τη φαυλότητα ή τη σπουδαιότητα μιας χώρας είναι οι άρχοντες, αφού φαύλοι άρχοντες διαπλάθουν φαύλους πολίτες. "Το ήθος των αρχόντων γίνεται νόμος για τους υπηκόους τους." Και εδώ έρχονται τα επίκαιρα λόγια του νέου Αρχιεπισκόπου Αθηνών Ιερώνυμου, ο οποίος είπε ότι δεν είναι άρρωστοι οι θεσμοί αλλά οι άνθρωποι που τους υπηρετούν.
* Ο Μέγας Φώτιος δεν παραλείπει να επισημαίνει τη σημασία του περιβάλλοντος του άρχοντα. "Οι φαύλοι που περιστοιχίζουν τον άρχοντα διαβάλλουν και το δικό του ήθος." Αντίθετα, "όταν ο άρχων άρχει στον εαυτό του (και στο περιβάλλον του), τότε άρχει πραγματικά και στο λαό".
* Και συνεχίζει: "Λένε πως άξιος άρχοντας είναι όποιος κάνει μεγάλη μια μικρή χώρα. Εγώ όμως λέω πως ακόμα σημαντικότερο είναι αν κατορθώσει να κάνει σπουδαία μια πολιτεία φαύλη." Ο νέος πρόεδρος σίγουρα πρέπει να πολεμήσει και για τα δύο. Και να επανενώσει την Κύπρο και να αντιμετωπίσει τη διαφθορά, τη διαπλοκή και τις αδικίες. * Ο Μέγας Φώτιος μιλά και για τον τρόπο άσκησης της εξουσίας: "Να άρχεις όχι με τρόπο τυραννικό, αλλά με την εύνοια των αρχομένων. Η εύνοιά τους είναι μεγαλύτερο και ασφαλέστερο βάθρο της Αρχής παρά ο φόβος." Δυστυχώς όμως ο φόβος που μεταφράζεται σε απειλή, για την εργασία, την ανέλιξη, ακόμη και για την ηρεμία του βίου, σκιάζει την κυπριακή κοινωνία, ήταν και είναι, συχνά πυκνά, η μεγαλύτερη δύναμη καταστολής διαφωνιών και της άλλη άποψης. * Προχωρεί ακόμη ένα βήμα και σημειώνει ότι: "Πολλοί που νίκησαν τους εχθρούς, καταστράφηκαν απ' τους δικούς τους για την κακότητά τους, ενώ πολλοί που παρά λίγο να νικηθούν απ' τους εχθρούς, σώθηκαν απ' τους συμπατριώτες τους, που θυσίασαν ακόμα και τη ζωή τους για τον άρχοντα." Αν κοιτάξει κανείς στη σύγχρονη ιστορία της Κύπρου θα βρει πολλά παραδείγματα που αποδεικνύουν του λόγου το αληθές.
* Ο σοφός Πατριάρχης σημειώνει ότι "η ευδαιμονία τους (των αρχομένων) αναδεικνύει τη σύνεση και τη δικαιοσύνη της εξουσίας". Και αυτό δεν γίνεται με ρουσφέτια και παροχές αλλά κυρίως με τη δικαιοσύνη και την αξιοκρατία.
* Καλεί τους άρχοντες να έχουν ελεύθερο διάλογο με τους υπηκόους τους και σημειώνει: "να ζητάς τη γνώμη τους ώστε να τους κάνεις μετόχους και φιλίας και αρχής και αποφάσεων".
* Σημειώνει ακόμη ότι η εξουσία δεν σηκώνει εφησυχασμό, αλλά πρέπει οι άρχοντες να είναι συνεχώς σε εγρήγορση: "πολλές φορές, μια μικρή ραθυμία κατέστρεψε μεγάλες και τρανές εξουσίες, ενώ η ορμή μαζί με τη σωστή κρίση ξανάφεραν σε μεγάλη δύναμη στους νικημένους". * Ο Μέγας Φώτιος στην πολυσέλιδη επιστολή του υποδεικνύει ακόμη: "Να αποστρέφεσαι χείλη που κατηγορούν, αλλά και τις συκοφαντίες... Μην βιάζεσαι να κάνεις φίλους, αλλά αφού τους κάνεις διατήρησε με κάθε τρόπο τη φιλία... Μην ζητάς από τους φίλους να ακούς ό,τι σε ευχαριστεί αλλά την αλήθεια... διαφέρουν πάρα πολύ οι φίλοι από τους κόλακες, διότι οι κόλακες επαινώντας σε κατά πρόσωπο, δεν σε αφήνουν να συνειδητοποιήσεις τα λάθη σου και τα μεγαλοποιούν στα μάτια των άλλων με τις συκοφαντίες τους..."
* Ο σοφός Πατριάρχης καλεί τους ηγέτες να προσεύχονται στο Θεό, όχι μόνο για τα προσωπικά τους θέματα αλλά και για τους υπηκόους τους. "Οικοδόμησε ναούς στο όνομα του Θεού και των αγίων του και συνήθισε το λαό να εκκλησιάζεται σε αυτούς, ώστε οι άνθρωποι ζητώντας από κοινού το έλεος του Θεού και προσφέροντας κοινή δοξολογία, να φτάνουν σε πλήρη ομοψυχία και όλοι μαζί να καρπώνονται τη σωτηρία και την ωφέλεια."
Η εμφάνιση του άρχοντα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι υποδείξεις του Μεγάλου Φωτίου για τον τρόπο εμφάνισης και ομιλίας των αρχόντων. Οι υποδείξεις θυμίζουν εντολές που δίδουν συχνά πυκνά οι επικοινωνιολόγοι στους υποψηφίους άρχοντες.
* Η εικόνα του προσώπου, η περιποίηση των μαλλιών και τα ρούχα που φοράς πρέπει να δείχνουν ότι είσαι άνθρωπος κόσμιος και σεμνός, ο οποίος δεν εκτρέπεται προς τη νωθρότητα και δεν κινεί την περιέργεια των άλλων με το εξεζητημένο ντύσιμο... * Στον άρχοντα ταιριάζει κι ένας τρόπος προσεκτικού βαδίσματος, δηλαδή να μην προκαλεί με θηλυπρεπή και χαλαρή κίνηση, αλλά βέβαια, ούτε να κινείται γρήγορα και σπασμωδικά και χωρίς κανένα ρυθμό. Γενικά κάθε κίνηση πρέπει να έχει κάποια τάξη... * Πρέπει να προσέχεις και το πόσο γρήγορα μιλάς... Στην περίπτωση πολιτικών αγορεύσεων ενώπιον του λαού, είναι ανόητο και επικίνδυνο... * Το να ξεσπάς σε γέλωτες, και τη μορφή σου αλλοιώνει και τη σταθερότητα του χαρακτήρα σου βλάπτει.
Σχόλια