Φιλοσοφώντας ο Αναστασιάδης

Φιλοσοφώντας ο Αναστασιάδης

ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΑΠΑΡΗ

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 30.6.2019

Ο φόβος του θανάτου δεν κάνει διακρίσεις, ούτε στους ηγέτες, ούτε στους ταπεινούς εργάτες, ούτε στους φιλοσόφους, αλλά ούτε και στους αγίους. Ο φοβερός Νίκαρος, ο ισχυρός Πρόεδρος Νίκος Αναστασιάδης, "Φιλοκαλώντας γαρ μετ' ευτελείας και φιλοσοφώντας άνευ μαλακίας" σύμφωνα και με την φράση του Περικλή στον Επιτάφιο, όπως έγραψε ο Θουκυδίδης, μιλώντας για τον προκάτοχο του αείμνηστο Δημήτρη Χριστόφια, αποκάλυψε πτυχές από τα μύχια της ψυχής του, οι οποίες αποτυπώθηκαν ταυτόχρονα και στο ιλαρό πρόσωπο του, την συγκεκριμένη στιγμή.  Ανέφερε ότι: «όταν συνειδητοποιεί ο άνθρωπος, ότι αυτή είναι η πορεία, ή το τέλος της ζωής μας, δηλαδή ότι κάποια στιγμή όλοι αποδημούμε, παραμερίζονται τα όποια αισθήματα πικρίας μπορεί την όποια στιγμή να είχαν δημιουργηθεί. Όλοι πρέπει να είμαστε - όχι μόνο τις ώρες της κρίσης - πολύ πιο μειλίχιοι, πολύ πιο ανεκτικοί, πολύ πιο ανθρώπινοι..." Ακόμη πιο συγκλονιστική ήταν η εικόνα, το πρόσωπο του Νίκου Αναστασιάδη, όταν άγγιξε το φέρετρο με τον νεκρό Δημήτρη Χριστόφια.

 Σε στιγμές ψυχολογικής φόρτισης, φανερώθηκαν ανάλογες ανθρώπινες ιστορίες και από άλλους ηγέτες του τόπου, οι οποίες σε μερικές περιπτώσεις συνοδεύτηκαν και από δάκρυα. Συγκλονιστικές στιγμές αποκάλυψαν και στενοί συνεργάτες και προσωπικοί γιατροί αείμνηστων ηγετών, λίγο μετά τον θάνατο τους. Κοινή συνισταμένη σε όλες τις περιπτώσεις, ο ανθρώπινος φόβος, για τις ασθένειες και τον θάνατο. Φόβο, τον οποίο δεν μπορούν να ανατρέψουν, ούτε οι καλύτεροι γιατροί, ούτε και οι στρατοί από φρουρούς. Όλοι οι άνθρωποι είναι ίσοι απέναντι στο θάνατο, όσα πλούτοι και όσα αξιώματα και αν κατέχουν. «Όλοι δύο μέτρα παίρνουν γης» όπως λέει και το λαϊκό τραγούδι. Επιβεβαιώνεται και πάλι η ξεχασμένη αλήθεια ότι κανένας δεν είναι αναντικατάστατος. Τελικός κριτής είναι η αδέκαστη, όπως λέγεται, ιστορία. Μόνο που η κρίση της, είναι ουσιαστικά άχρηστη. Οι πρωταγωνιστές και τα θύματα, όταν φανερώνεται η ιστορική αλήθεια, βρίσκονται στους τάφους και ούτε να τιμωρηθούν μπορούν, ούτε και να δικαιωθούν. Ακόμη και η λεγόμενη υστεροφημία, αποτελεί γράμμα κενό.

Οι εκδηλώσεις λατρείας σε νεκρούς ηγέτες, όπως τις είδαμε κυρίως στην κηδεία του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου, του Γλαύκου Κληρίδη και τώρα του Δημήτρη Χριστόφια, έχουν σίγουρα το στοιχείο της υπερβολής. Οι λόγοι μάλλον πρέπει να αναζητηθούν στο επίπεδο της ψυχολογίας. Σε κοινωνίες όπου η εξουσία και τα κόμματα αποτελούν το "δεύτερο σπίτι" για τους πολίτες, σε χώρες όπου η είσοδος και η προαγωγή στο δημόσιο εξαρτάται από το "μέσο", σε πολιτείες όπου ακόμη και για μια εγχείρηση χρειάζεται να τηλεφωνήσει ο πολιτικός, τότε μοιραία και όταν πεθαίνει ο ηγέτης, ακολουθούν σκηνές ανάλογες με τον χαμό ενός πολυαγαπημένου προσώπου.  Υπάρχουν και άλλοι πιο ταπεινοί λόγοι, όπως η επιβεβαίωση της εξουσίας των επιγόνων και η συσπείρωση των κομματικών κατεστημένων.  Το χειρότερο, είναι τα νούμερα της τηλεθέασης και τα like του ιντερνέτ, τα οποία εκτοξεύονται όταν το δάκρυ γίνεται εικόνα και ο φόβος παρασύνθημα. Και όλα αυτά δεν είναι σημερινά, αλλά ξεκινούν από την εποχή του Χριστού με «ωσαννά ο εν τοις υψίστοις» και φθάνουν μέχρι το «άρον άρον σταύρωσον αυτόν».

Πέραν από όλα αυτά, είναι καιρός να υπάρξει ένα σοβαρός προβληματισμός, μακριά από συναισθηματισμούς, για το πρωτόκολλο, αν υπάρχει, για τις κηδείες των ηγετών. Να υπολογιστεί το οικονομικό κόστος, όχι μόνο για τα έξοδα της κηδείας, αλλά κυρίως για το κόστος της δημόσιας αργίας. Επί Σοβιετικής Ένωσης, όταν πέθαινε ο «ημίθεος» ηγέτης της χώρας, σταματούσαν οι εργασίες για πέντε λεπτά την ώρα της κηδείας, ενώ στις υπόλοιπες δυτικές χώρες, κανείς δεν διανοείται να κηρύξει δημόσια αργία την ημέρα ταφής, οποιουδήποτε ηγέτη. Πρέπει να υπολογιστεί και το κοινωνικό κόστος, αφού προκαλείται τεράστια αναστάτωση κυρίως στις οικογένειες με παιδιά. Η απώλεια εσόδων για την οικονομία, σύμφωνα με κάποιες εκτιμήσεις, ανέρχεται σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ. Θα ήταν πιο σοφό αυτά τα χρήματα, να προσφέροντας σε αναξιοπαθούντες συνανθρώπους μας και σίγουρα θα ήταν καλύτερο το μνημόσυνο για τον μακαρίτη.