Οι νέοι εκτοξεύουν την Κίνα στο μέλλον
Οι νέοι εκτοξεύουν την Κίνα στο μέλλον
Ταξίδι στο Πεκίνο, την Χαντζού και την Σαγκάη
ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΑΠΑΡΗ
Ένας άλλος κόσμος ζει και βασιλεύει στην άλλη άκρη της γης, στην αχανή Κίνα με το 1,3 δισεκατομμύρια πολίτες. Η χώρα, τεχνολογικά, οικονομικά, πολιτιστικά και κοινωνικά, εκτοξεύεται κυριολεκτικά στο μέλλον, από τους νέους. Το όραμα για το αύριο, πραγματώνεται με μπροστάρηδες τους 40αρηδες. Τα πιο δυνατά μυαλά απέκτησαν επιτελικές θέσεις και οδηγούν την χώρα σε άλματα, σε όλους του τομείς του γίγνεσθαι.
Η χώρα της μονοκομματικής εξουσίας και της κομμουνιστικής διακυβέρνησης, βαδίζει στο δρόμο του σύγχρονου καπιταλισμού, με ένα πρωτόγνωρο ιστορικά τρόπο. Χωρίς θρησκεία, χωρίς σημαίες στους δρόμους, χωρίς ιδεολογικά σύμβολα, χωρίς ιδεολογικές νόρμες. Αλλά με φαντασμαγορικές κατασκευές και εντυπωσιακούς ρυθμούς ανάπτυξης, επιχειρεί με ταχύτατους ρυθμούς, τον μετασχηματισμό και τον εκσυγχρονισμό της αχανούς Κίνας.
Σε όλη αυτή την δίνη των αλλαγών, παραμένουν οι αυστηρές νομοθεσίες και οι κανόνες ηθικής, που χαρακτήριζαν μια άλλη εποχή και παραπέμπουν σε καταστάσεις πουριτανισμού και υποκρισίας. Απουσιάζει παντελώς το γυμνό στις οθόνες και τα περιοδικά, παρόλο που ζει και βασιλεύει ο αγοραίος έρωτας στους δρόμους. Υπάρχουν μεγάλοι περιορισμοί και έλεγχος στο διαδίκτυο, παρόλο το γεγονός ότι γίνονται άλματα στην υψηλή τεχνολογία της τηλεόρασης μέσω διαδικτύου. Εξακολουθεί η παράλογη για μας απαγόρευση για απόκτηση δεύτερου παιδιού από τις οικογένειες -εκτός από ορισμένες εξαιρέσεις- και διατηρείται το δικαίωμα των γυναικών να αφυπηρετούν στα 55 και των αντρών στα 60. Ακόμη η Κίνα είναι χώρα χωρίς άστεγους και πεινασμένους, αλλά με πολλούς φτωχούς και ελάχιστους πλούσιους. Είναι η χώρα χωρίς νεκροταφεία, αφού οι νεκροί καίγονται και είναι ο τόπος με ελάχιστες εκκλησίες και βουδιστικούς ναούς.
Κατά τη διάρκεια δημοσιογραφικής αποστολής της Ένωσης Συντακτών στην Κίνα, είχαμε την ευκαιρία να δούμε και να διαπιστώσουμε προσωπικά, αυτό που εδώ και πάρα πολλά χρόνια συζητείται και γράφεται, ότι η Κίνα θα κυριαρχήσει τον 21ο αιώνα. Τα σημάδια και τα σημεία των καιρών -οι εικόνες που φανερώνουν χίλιες λέξεις- δείχνουν ότι χώρα βαδίζει προς αυτό τον πλανηταρχικό δρόμο. Τώρα αν η χώρα του μεταξιού, θα τα καταφέρει να μεγαλουργήσει ή αν θα καταρρεύσει υπό το βάρος των σκανδάλων και της διαφθοράς, όπως καταρρέει σήμερα η γηραιά Ευρώπη, είναι ένα μεγάλο στοίχημα, το οποίο θα φανερωθεί στο διάβα του χρόνου. Πάντως το όραμα υπάρχει και φανερώνεται τόσο με τα ψηλότερα κτίρια του κόσμου, όσο και με τις πολλές εφευρέσεις, οι οποίες σαγηνεύουν κυριολεκτικά όλο τον υπόλοιπο κόσμο.
Η ουράνια γαλήνη
Λίγα χιλιόμετρα έξω από την πόλη του Πεκίνου, βρίσκεται το περίφημο Σινικό Τοίχος, δηλαδή τα μακρά τείχη, όπως λέγονται από τους κινέζους με μήκος 8.851 χιλιόμετρα. Το θαυμαστό για τον κόσμο έργο, ήταν λαομίσητο από τους κινέζους, αφού για την κατασκευή του δούλεψαν εκατοντάδες εκατομμύρια στρατιώτες από τον 14ο έως τον 17ο αιώνα, ενώ τα έργα στις δυσπρόσιτες βουνοκορφές, είχαν ως αποτέλεσμα να χάσουν την ζωή τους σε δυστυχήματα, πολλά εκατομμύρια νέοι. Το εξωπραγματικό έργο φανερώνει την ψυχοσύνθεση των κινέζων, οι οποίοι λόγω θρησκείας ή μη θρησκείας, λόγω ιστορικών καταβολών ή και παράδοσης, υπόφεραν χωρίς να επαναστατήσουν και τελικά πέτυχαν και έφτιαξαν το ισχυρότερο αμυντικό έργο στην ιστορία του κόσμου.
Ο παράδεισος στη γη
«Ο παράδεισος στον ουρανό και η Χαντζού στην γη, αλλά ο δρόμος της αιώνιας γαλήνιας ξεπερνά και τα δύο», λένε στην Κίνα και δεν έχουν καθόλου άδικο. Η πόλη Χαντζού βρίσκεται γύρω από μια πανέμορφη λίμνη, η οποία στο κέντρο της, διαθέτει ένα τεχνητό νησάκι. Από εκεί και πέρα αρχίζουν οι πανέμορφες γωνιές, τα καταπληκτικά εστιατόρια, πολλά από τα οποία βρίσκονται σε ξύλινες σχεδίες μέσα στη λίμνη. Ιδιαιτέρως το βράδυ με τον έξυπνο φωτισμό, η εικόνα καθίσταται μαγική. Δεν είναι καθόλου τυχαίο το γεγονός ότι πριν μερικές δεκαετίες ο ηγέτης της επανάστασης Μάο Τσε Τουνγ και σήμερα εκατομμύρια τουρίστες, επιλέγουν την πόλη για τις διακοπές τους.
Δίπλα στη φυσική ομορφιά αναδύεται μια σύγχρονη τεχνολογική πόλη, στην οποία εργάζονται τα δυνατότερα ίσως μυαλά της χώρας. Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης στην πόλη, βρεθήκαμε σε ένα εργοστάσιο κατασκευής λαμπών LED ONE. Η διοίκηση της επιχείρησης, μας παρουσίασε τα έργα και της ημέρες της εταιρία, η οποία εξάγει λάμπες σε όλο τον κόσμο. Στην Ευρώπη το κέντρο εμπορίας των LED ONE είναι στην Ολλανδία. Η επιχείρηση παινεύεται ότι κατέχει γύρω στις 80 πατέντες, δηλαδή εφευρέσεις. Το ερευνητικό κέντρο ήταν σε ένα σχετικά μικρό δωμάτιο, στο οποίο συνωστίζονταν μερικές δεκάδες νέοι επιστήμονες. Δίπλα σε ένα μικρό δωμάτιο γίνονταν τα πειράματα. Όλα απλά και απέριττα. Ο επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας ήταν ένα παιδί γύρω στα 35, ο οποίος σπούδασε στην Αμερική και επέστρεψε στη χώρα του, για να προσφέρει τις γνώσεις και τις εμπειρίες του. Λίγο μεγαλύτερα στην ηλικία, ήταν τα υπόλοιπα μέλη της διευθυντικής ομάδας, ενώ ξεχώριζε μόνο ο πρόεδρος του Συμβουλίου της εταιρίες, ο οποίος θα πρέπει να ήταν γύρω στα 50 του χρόνια.
Η γη αγγίζει στον ουρανό
Η Σιανγκάι, η πόλη προς την θάλασσα, όπως ονομάζεται στα Κινέζικα και είναι ίσως η εντυπωσιακότερη πόλη στον κόσμο. Υπάρχει η αίσθηση ότι τα κτίρια της πόλης επιχειρούν να αγγίξουν και να τρυπήσουν τον ουρανό, κυρίως όταν υπάρχει συννεφιά. Αυτή την περίοδο κτίζεται το ψηλότερο κτίριο στον κόσμο στο κέντρο της πόλης. Ξεχωριστό κτίριο αποτελεί ο πύργος της τηλεόρασης, με το καταπληκτικό μουσείο για την ιστορία της πόλης. Ήχος, μουσική, βίντεο, φωτογραφίες, αντικείμενα από την ιστορία της πόλης, ακόμη και η σύγχρονη τεχνολογία των ολογραμμάτων, συνθέτουν ένα από τα πιο ζωντανά μουσεία του κόσμου.
Τα δυναμικά Μέσα Ενημέρωσης
Τα Μέσα Ενημέρωσης στην Κίνα, λειτουργούν με κανόνες ιδιωτικού δικαίου, αλλά με κρατικό έλεγχο. Έχουν στη δικαιοδοσία τους, την πολιτιστική ζωή της χώρας, ενώ διαθέτουν και μεγάλες οικοδομικές επιχειρήσεις. Λειτουργούν εποπτικά σώματα, αλλά οι ξεκάθαροι κανόνες λειτουργίας, οι πολλοί περιορισμοί, αλλά και η έλλειψη πραγματικού ανταγωνισμού, περιορίζουν ή και εξαφανίζουν την ανάγκη για συστάσεις και ποινές. Στην Κίνα λειτουργούν δύο χιλιάδες τηλεοράσεις και ραδιόφωνα και δύο χιλιάδες εφημερίδες. Οι δημοσιογράφοι αριθμούν ένα εκατομμύριο, ενώ το συνδικαλιστικό τους όργανο, η Ενωση Δημοσιογράφων Κίνας, έχει 450 μέλη. Στις τηλεοράσεις, τις εφημερίδες και τα περιοδικά, δεν θα δει κανείς εικόνες με γυμνά, αλλά ούτε και θα ακούσει στα ραδιόφωνα βωμολοχίες και άλλους λιβέλους.
Στο Πεκίνο η κυπριακή αντιπροσωπεία συναντήθηκε με την διευθυντική ομάδα, ενός συγκροτήματος με οικονομικά έντυπα και τηλεοράσεις. Διαθέτει 8 εφημερίδες, 5 εξειδικευμένα περιοδικά και δύο εκδοτικούς οίκους. Το συγκρότημα στην ουσία εκφράζει την οικονομική πολιτική του κράτους και ειδικότερα τις μεταρρυθμίσεις που προωθούνται τα τελευταία χρόνια. Ο Διευθυντής μας ανέφερε ότι στόχος τους δεν είναι να ενισχύουν τις διαφωνίες και τις εντάσεις, όπως συμβαίνει στα Μέσα Ενημέρωσης της Δύσης, αλλά να τις γεφυρώνουν και να τις εκτονώνουν. Οι εφημερίδες φιλοξενούν απόψεις, γνώμες και θέσεις. Ωστόσο δεν επιδιώκουν την σύγκρουση, αλλά την συνδιαλλαγή.
Μια άλλη πρωτοτυπία που συναντήσαμε στο Πεκίνο, ήταν μια επιχείρηση η οποία δέχεται τηλέφωνα από τον κόσμο για διάφορα προβλήματα και πληροφορίες. Τα διαβιβάζει αμέσως στις διάφορες υπηρεσίες για επίλυση τους, ενώ την ίδια ώρα πρόσβαση έχουν και οι δημοσιογράφοι, οι οποίοι επιλέγουν θέματα για να ετοιμάσουν ρεπορτάζ. Το εκπληκτικό στη συγκεκριμένη επιχείρηση, είναι ότι τα παράπονα μπορούν να διατυπωθούν στις περισσότερες γλώσσες του κόσμου. Έτσι και οι ξένοι έχουν τη δυνατότητα αμέσως, είτε να καταγγείλουν προβλήματα, είτε ακόμη και να ζητήσουν πληροφορίες για οποιοδήποτε θέμα τους απασχολεί. Ανάμεσα στα άτομα της διευθυντικής ομάδας και μια κοπέλα από το Βέλγιο, η οποία γνωρίζει φυσικά και κινέζικα.
Η φαντασία στην τηλεόραση
Η φαντασία ξεπερνά κάθε όριο στους σύγχρονους τηλεοπτικούς σταθμούς της Κίνας. Στη Σιανγκάι λειτουργεί το πιο εντυπωσιακό συγκρότημα ειδήσεων σε ένα ουραξύστη. Οι πέντε πρώτοι όροφοι αποτελούν ένα ανοικτό τεράστιο στούντιο με δεκάδες τηλεοπτικά πλατό. Οι δεκάδες αίθουσες ελέγχου και μοντάζ, ανοικτές με γυαλί, βρίσκονται σε κοινή θέα. Εργάζονται πέντε χιλιάδες δημοσιογράφοι και πολλαπλάσιος αριθμών τεχνικών. Η ενημέρωση της δημοσιογραφικής αποστολής από την Κύπρο έγινε από τον επικεφαλής των δημοσιογράφων –τον διευθυντή ειδήσεων- ένα νέο, γύρω στα 40, με μυαλό «ξυράφι», ο οποίος μάλιστα ήταν ντυμένος στα σπορ. Μας αποκάλυψε ότι ο σχεδιασμός του όλου σκηνικού έγινε από αμερικανούς ειδικούς, οι οποίοι εργάζονται στο CNN. Το συγκρότημα διαθέτει 12 τηλεοπτικά κανάλια, 7 ραδιοφωνικά ενώ η νέα πρόκληση αποτελεί η τηλεόραση μέσα από το διαδίκτυο. Υπάρχει κανονικό πρόγραμμα, με πολλά κανάλια, τα οποία μάλιστα είναι και υψηλής ευκρίνειας. Λειτουργεί και το σύστημα με την παραγγελία προγραμμάτων και ταινιών, πάντα μέσω του διαδικτύου. Το συγκρότημα κάθε χρόνο καταγράφει κέρδος από διαφημίσεις γύρω στα 3,5 δις γιουάν, περίπου 1δις ευρώ. Η επιχείρηση αυξάνει τα κέρδη της, γύρω στο 20% κάθε χρόνο.
Οι πέντε κινέζικες κουζίνες
Στην Κίνα δεν υπάρχει μόνο μία κουζίνα, αλλά συνολικά πέντε και μάλιστα πολύ διαφορετικές. Ανάλογα με την περιοχή είναι και οι γεύσεις. Από πολύ καφτερά φαγητά, μέχρι και τα κινέζικα που τρώμε στην Κύπρο, τα οποία δεν πρόκειται να τα συναντήσεις στα τραπέζια των κατοίκων της χώρας.
Το φαγητό αποτελεί τελετουργία, παρόλη την παράξενη σειρά που προσφέρεται. Εναλλαγή κρέατος και ψαριού, σούπων και σαλάτων, ζεστών και κρύων, γλυκών και ξινών φαγητών, όλα μαζί στο ίδιο πιάτο.
Τα γεύματα και τα δείπνα στα εστιατόρια προσφέρονται συνήθως σε μικρά δωμάτια, όπου μπορούν να καθήσουν γύρω στα 10 άτομα και σε στρογγιλό τραπέζι, στη μέση του οποίου υπάρχει γυαλί, σε μηχανισμό ο οποίος γυρίζει. Στις άκριες του γυαλιού τοποθετούνται τα διάφορα πιάτα και ο καθένας επιλέγει με τα ξυλάκια, το είδος και την ποσότητα που επιθυμεί. Όλα είναι βραστά και δεν υπάρχει φαγητό της σχάρας. Απουσιάζει το τυρί και το παρασιακό ψωμί με σιτάρι, αφού δεν υπάρχουν αγελάδες και πρόβατα, αλλά ούτε και σιτοβολόνες στη χώρα. Κατά κανόνα τα φαγητά είναι γλοιώδη, με παράξενη υφή στο στόμα. Πρωί, μεσημέρι, βράδυ, είναι παρόμοια τα φαγητά για τους κινέζους.
Μεταξύ άλλων μπορεί κάποιος να φάει στην Κίνα: Πάπιες σε δεκάδες παραλλαγές και ψημένη με διάφορους τρόπους. Παμπού – καλοκαιρινό και χειμερινό είδος – ρίζες και καλάμια. Αγγούρια της θάλασσας. Φασόλια – από βραστά μέχρι λιωμένα και αναμεμειγμένα με διάφορες προσμίξεις. Κάβουρες και ψάρια του γλυκού νερού. Ακόμη και καρχαρίες, ενώ από τα φτερά του φτιάχνεται μια ξακουστή για τους κινέζους σούπα.
Στην Κίνα είναι φημισμένο το τσάι του, το οποίο προσφέρεται σε κάθε συνάντηση, ακόμη και στη διάρκεια του γεύματος ή του δείπνου. Η παραγωγή του πράσινου τσαγιού γίνεται στην πόλη Χαντζού. Τα φύλα του τσαγιού τοποθετούνται μέσα στο φλιτζάνι και όταν το πίνεις, θα πρέπει να προσέχεις να μην φας κανένα φύλο.
Εντυπωσιακό είναι το κρασί των κινέζων, καθώς και ένα είδος ούζου το οποίο προσφέρουν κατά το φαγητό. Εντύπωση προκαλεί και το γεγονός ότι μετά το φαγητό δεν προσφέρουν, ούτε γλυκά, αλλά ούτε και φρούτα για επιδόρπιο. Εκτός κάποιων εξαιρέσεων και αυτές με λίγα φρούτα. Φυσικά ούτε λόγος για καφέ.

Σχόλια